Бронеавтомобиль К 53949 Тайфун. Архивное фото

Нима учун ўзбек армияси Россиянинг “Тайфун” зирҳли автомобилларини танлади

4412
(Янгиланган 18:16 25.12.2019)
Марказий Осиёда халқаро террорчиликка қарши кураш эпимаркази “шамол таъсирида сузмоқда”, минтақада Ўзбекистон энг кучли ҳарбий салоҳиятга эга.

Мураккаб геосиёсий вазият хавфсизликни мустаҳкамлаш соҳасида янги ҳаракатларни талаб қилмоқда. Москва Тошкентга миллий куч тузилмаларини замонавий қурол-яроғ ва ҳарбий техника билан таъминлашда ёрдам бермоқда.

Америка техникасини узоқ вақт давомида ва пухта солиштиришдан сўнг, Ўзбекистон Россиянинг "Тайфун" зирҳли автомашиналарини қуролланиш таркибига қабул қилди.

Москва ва Тошкент октябрда К53949 "Тайфун" зирҳли машиналарни катта партиясини етказиб бериш тўғрисида  шартнома имзолади.

Янги қуролларнинг биринчи партиясини Ўзбекистон Қуролли Кучларининг Жануби-Ғарбий Махсус ҳарбий округи бўлинмалари қабул қилди.

Бундан аввал ўзбек ҳарбийлари АҚШда ишлаб чиқарилган 300 дан ортиқ зирҳли техникасини эксплуатация қилганди.

Америкаликлар ушбу ишлатилган техникани Excess Defense Articles армия ортиқча мол-мулкини йўқотиш дастури доирасида (Тошкент етказиб бериш харажатларини тўлаган) ўзбек ҳарбий хизматчиларига совға қилишди.

Америкалик машиналар армияда ўзини яхши намоён қилди (фойдаланиш давом этмоқда) ва шунга қарамай, Россия янги техникаси кўп жиҳатдан устунликни намойиш этдилар.

Oshkosh, Navistar International, Spartan Motors ва BAE Systems фирма-ишлаб чиқарувчилари "Ремдизель" (Набережние Челни шаҳри) фирмасига имкониятни бой берди.

"Тайфун"ни сотиб олишнинг учун асосий сабаблар - тоғларда юқори транспорт ҳаракатчанлик, таъмирлаш мумкинлиги ва эҳтиёт қисмлари етарли даражада бўлганлиги.

Терминатор оиласи

"Тайфун" лойиҳаси ўнлаб тадқиқот лойиҳалари ва армиянинг XXI-асрнинг зирҳли машинасига бўлган асосий талабларини (тезлик, куч, экипаж ва жиҳозларни ўқлардан, мина ва снаряд парчаларидан ишончли ҳимоя қилиш) ўзида мужассам этган.

Зирҳли машина оғирлиги 8 килограммгача тротил эквивалентидаги (паст ва ғилдирак остида) портлашга бардош бера олади.

Конструкциясида керамик элементлар билан бирлаштирилган зирҳ ишлатилган, кабинанинг олд томони 30 мм снарядга бардош беради. Машинанинг пастки қисми V шаклига эга - мина зарба тўлқинини ён томонларга тарқатиш учун.

Конструкцияда юқори технологияли ускуна ва қуроллар билан жиҳозланган (бортли ахборот тизими, инқилобий намунадаги двигател, автоматик узатиш, гидропневматик алоҳида подвестка).

"Тайфун" жуда яхши жанговар ва эксплуатация хусусиятларга эга, юқори тезликда (соатига 80 км гача), ҳатто ўтиш мумкин бўлмаган йўлларда ҳам ҳаракатланиши мумкин. Бурчаги 23º гача ва чуқурлиги 1,75 метргача бўлган қияликлар тўсқинлик қилмайди (ҳайдовчи белигача сувда бўлса ҳам,  двигател тўхтамайди). Россияда "Тайфун" миналардан ҳимояланган транспорт воситаларининг бир нечта модификациялари ишлаб чиқарилади: уч қобиқли К-63968, рамкали икки қобиқли К-53949 (Ўзбекистон буюртма қилган) ва К-4368 модели.

Масалан, "Тайфун-К" – КамАЗа шассидаги зирҳли автомобил ҳисобланади, у жанг майдонига 16 нафаргача ҳарбий хизматчини олиб бориши мумкин.

"Тайфун-У" (Урал автозаводида ишлаб чиқарилади) машинасидан разведка, штаб-қўмондонлик машинаси (алоқа ва радиоэлектрон жанг) ёки муҳандислик, радиоцион, кимё ва биологик разведка олиб бориш ишларида фойдаланиш мумкин.

Кўпгина ўриндиқлар машина шифтига ёки миналарга қарши таянчларга маҳкамланган (портлаш вақтида шикастланишни камайтириш учун).

Технологиялар кураши

АҚШдан Ўзбекистонга умумий ҳисобда Oshkosh ишлаб чиқарган 159 та M-ATV, MAXXPRO PLUS Navistar International 50 та, Spartan Motors компаниясидан 50 та COUGAR ҳамда BAE Systems дан 50 та RG33L тақдим этилган. Совға мутлақо ўз фойдасини кўзламаган деб бўлмайди.

Шундай қилиб, Пентагон эски техникадан қутулади (утилизацияда иқтисод қилади) ва шерикларнинг АҚШ ҳарбий-саноат комплексига қарамлигини келтириб чиқаради.

Америка Қўшма Штатлари Ўзбекистонга ҳарбий техника етказиб бериш диверсификациясини қайтаришга ҳаракат қилди.

“Ўзбекистон АҚШга сотиб олишга қизиқиш билдирган асбоб-ускуналар ва тизимларнинг рўйхатини тақдим этди. Ушбу қизиқиш Ўзбекистонни Россия қуролларини сотиб олишдан ҳимоя қилиш ва муносабатларимизни мустаҳкамлаш учун ноёб имкониятдир”, - дейилган Сенатнинг Марказий қўмондонлиги АҚШ Қуролли Кучлари Марказий қўмондонлиги баёнотида.

Бу баёнотдан 7 ой ўтгач, Ўзбекистон “Тайфун” зирҳли техникасини қабул қилди, деб ёзади Военное.рф нашри. Россия мудофаа технологиясининг устунлиги АҚШ режаларини охиригача рўёбга чиқаришга имкон бермади.

Бундан ташқари, 2019 йилда Тошкент Россиянинг БТР-82А ва “Тигр” зирҳли техникани (Ми-35М 12 дона вертолёт ва радиоалоқа станцияларни ҳисобламаганда) сотиб олди.

Москва глобал қурол бозорига етказиб бериш хажмларини кўпайтирмоқда - сўнгги йилларда экспорт 15 миллиард долларга яқинлашди ва буюртма портфелининг умумий ҳажми 54 миллиард долларга етди.

Мижоз ҳудудида Россия томонидан мудофаа маҳсулотлари ишлаб чиқаришни маҳаллийлаштириш концепцияси муваффақиятга ҳисса қўшмоқда. Эҳтимол, тез орада Ўзбекистонда “Тайфон”ларни ишлаб чиқариш саноати пайдо бўлиши мумкин.

4412
Ракетный эсминец  США Дональд Кук

Американинг “Дональд Кук” кемаси Қора денгизда “йўқ қилинди”

303
Россия ҳарбий денгиз флотини кучайтириш -  Америка "яккаҳокимлик" иллюзиясини чеклаш ва кўпқиррали дунёни сақлаб қолиш учун керакдир.

Эҳтимолий душман Россия денгиз чегараси яқинида пайдо бўлганда, у тезкорлик билан “кутиб олинади” ва кемалар, қирғоқ мудофаа тизими ёки авиация ёрдамида йўқ қилинади. Баъзан ушбу тизимларнинг барчаси биргаликда ҳаракат қилади ва буни кўп вариантли жанговар ўқув машғулоти дейилади.

Американинг “Дональд Кук” номли эсминеци 23 январ куни Қора денгизга кириб келди ва Россия ҲДФнинг одатий “нишони”га айланди. Миллий Мудофаа марказида “Қора денгиз кучлари ва воситалари кузатувга киришди” деб қисқа хабар қилишди. Шу куннинг ўзида Россия ҳаво космик кучларининг олтита жанговар самолётилари, Қрим ярим ороли қирғоғидан 300 км масофада америка эсминци бўйлаб “зарба” берди. Ушбу  вазифани бажариш учун иккитадан Су-30 ва Су-27 ҳамда иккита Су-24 бомбардимончи самолётлар осмонга кўтарилди. Улар навбатма-навбат денгиздаги “нишонга” зарба бериш масофасига яқинлашиб ракета ва бомба билан зарба бериш ҳаракатларини машқ қилишди.

Бу Америка кемасининг Россия денгиз чегараси яқинидаги деструктив ҳатти-ҳаракатларига нисбатан адекват реакция бўлди. Бундан икки ой олдин “Томогавк” ракеталари билан жиҳозланган “Жон Маккейин” эсминеци ҳам Узоқ Шарқ ҳудудидаги Пётр Великий бўғозида Россия чегарасини бузган эди. “Адмирал Виноградов” кемаси унга таран билан пўписа қилиб нейтрал ҳудудга ҳайдаб чиқарган эди.

Ўшанда АҚШ ҲДФ қўмондонлиги денгизнинг ушбу қисмини Россияга тегишли эмас деб ҳисоблашини ва бу ерда Америка кемалари ҳаракат қилиши мумкинлигини даъво қилган эди. Ана шундай провокациялар Қрим ярим ороли ҳудудида ҳам юз бериш эҳтимоли катта. Шу сабабли 23 январь куни Россия “Дональд Кук”ка қатъий ҳаракатлар қилишга тайёр эканини дарҳол кўрсатди ва Россия сувларида америка флотининг эркин ҳаракатланиши мумкинлиги тўғрисидаги афсонани барбод қилди.

Ундан ташқари Қора Денгиз флоти қўмондонлиги, можароли вазиятларда ҳаракат қилиш бўйича режали жанговар ўқув машғулотлари ўтказилиши сабабли, Қора денгизнинг шимолий қирғоғида бир неча минг квадрат метр майдонни сузиш воситалари ҳаракатланиши учун ёпиб қўйди.  

“Шўнғувчи бомбардимончи”  тактикаси

ЭМ “Дональд Кук” ўз бортида 60та қанотли “Томогавк” ракеталари олиб юриши мумкин. Ушбу ракеталар 1600 км масофагача зарба бериши ва ядровой жанговар бошга эга бўлиши мумкин. Ундан ташқари кемаларга қарши ASROC ракеталари,  “Стандарт” зенит ракеталари, “Иджис” ракета-ҳимоя тизими ҳамда жанговар бошқарув тизими мавжуд. Бу “Дональд Кук” АҚШнинг НАТО билан ҳамкорлигини тасдиқлайди. Эслатиб ўтамиз 36 йил давомида “Иджис” ракета ҳимоя тизимининг ягона жанговар ўлжаси – уриб туширилган  IranAir компаниясининг йўловчи самолёти бўлди.  “Иджис” уни F-14 қирувчи самолёти деб нотўғри аниқлаган.

Эсминецнинг қирғоқдаги нишонларга зарба бериш имконияти жуда кенг бўлсада денгиз жангида унинг самарадорлиги текширилмаган. Қанотли “Томогавк” ракеталари денгиз жангида ҳеч қандай ёрдам бера олмайди. “Томогавк” ракеталарининг кемага қарши тури BGM-109B TASM – бир неча йил олдин ишлаб чиқарилиши тўхтатилган эди. “Кук”нинг орқа қисмида 4 дона кичик ўлчамли, товуш тезлигидан секин ҳаракатланувчи “Гарпун” кемага қарши ракеталар бор. Россия ушбу эсмнецни доимо кузатиб туради.

“Дональд Кук” АҚШ ҲДФнинг 6-бўлинмаси таркибига киради ва Қора ва Болтиқ денгизи ҳдудларида 2014 йилдан буён Россия сув чегаралари яқинда пайдо бўлмоқда. Ўша йилда эсминец экипажининг барча аъзолари (300 киши) Қора денгизда Россия Су-24 самолёти билан яқиндан танишиш имконига эга бўлган эди. Ўшанда Россия самолёти кема устидан 12 маротаба учиб ўтган эди.

АҚШ қўмондонлиги маълумотига кўра, ўшанда Су-24 бортига ўрнатилган РЭБ аппарати “Кук”да ўрнатилган электроникани ишдан чиқарган ва америкалик денгизчиларни ваҳимага солган эди. Иккинчи маротаба Су-24  2018 йилда “Кук”нинг аппаратурасини ўчириб қўйган эди.

2021 йилда Қора денгиз ҳудудида қарама-қаршилик тактикаси бироз ўзгарди. “Сўнгги вақтларда “Кук” Қора денгиз ҳудудига тез-тез келадиган ва ҳудуддаги вазиятни бузадиган бўлиб қолди.

Иккинчи томондан, унчалик замонавий бўлмаган  Су-24 самолёти, радио электрон кураш (РЭБ) аппаратурасидан ташқари денгиз нишонларига зарба берувчи турли воситаларга эга. Масалан, 285 км масофагача юқори аниқликда зарба берадиган “Ҳаво – юза” турдаги ракеталарга эга. Ушбу ракеталар душман кемасининг радарлари нурланишига қараб уни нишонга олади. Унинг тезлиги 3,6 Маха (товуш тезлигидан 3,6 баравар тез) бўлиб, жанговар вазиятларда “Арли Берк”, туридаги кемалар омон қолишига имкон бермайди.

Су-24 ва Су-30 самолётларининг АҚШ ҳарбий кемаларига қарши зарба бериш имконияти шунчалик каттаки, бу ҳам Монтре Конвенцияси каби, АҚШ ҲДФ учун яна бир ғамгин мавзуга айланган. Монтре Конвенциясига кўра, Қора денгизқирғоғида жойлашмаган давлатлар жанговар кемалари Қора денгиз акваториясига энг узоғи билан 3 ҳафтага кириши мумкин.

Россия Жануби-ғарбий стратегик муҳим аҳамиятга эга бўлган йўналишда  АҚШ ва НАТО ҲДФга қарши туриш учун ўз ҳарбий кучлари сонини ошириши ва қарши туриш тактикасини такомиллаштириши керак. Қора денгиз флоти сўнгги йиллар давомида бир неча фрегат ва кичик ракетали кемалар, 6та дизел-электрик сув ости кемалари билан тўлдирилди. Уларнинг барчасида узоқ масфага зарба берувчи “Калибр” қанотли ракеталари жойлаштирилган.

Шунингдек Қрим ярим оролида тўртта С-400 ҳаво мудоффа дивизионлари, бир нечан “Панцыр-С” дивизионлари жойлаштирилган.  Севастопол яқинида ракета ҳужуми ҳақида огоҳлантириувчи янги радио локацион дивизион ҳам жойлаштирилган. 

Россия ҳарбий денгиз флоти Ўрта-Ер денгизида ҳам ўз таъсиринпи кучайртирмоқда. Бугунги кунда у ерда 10та жанговар кемалар ва сув ости кемалари жойлаштирилган. Бу ушбу ҳуддадаги АҚШ кемаларидан кўпни ташкил қилади.

Defense News хабарига кўра, Узоқ Шарқ ҳудудида жойлаштирилган “Бастион” мажмуаси Москвага Беринг бўғози орқали Арктикага кириш йўлини назорат қилиш имконини беради. Керак бўлса Аляскадаги нишонларни ҳам яксон қилиши мумкин. Энди нима бўлади?

АҚШ ҲДФининг қийшиқ ойнаси

АҚШ ҳарбий кемаларининг Қора денгизда бўлиши ҳар доим Россиянинг жиғига тегади, чунки улар ракета зарбасидан яхши ҳимояланган ва узоқ масофаларга зарба берувчи қанотли ракеталар билан жиҳозланган. Руслар бундай таҳдидни стратегик масала деб қабул қилади ва ушбу арсенал ўз аҳоли пунктлари ва стратегик объектларига яқин жойлашишига йўл қўймайди. Бу АҚШдаги CNА - Россияни ўрганиш таҳлилий маркази рахбари Майкл Кофманнинг сўзларидир.

Ўз навбатида Вашингтон ҳам Россиянинг кўп мақсадли стратегик сув ости кемаларининг АҚШ қирғоқлари яқинидан бўлишидан, Россия стратегик бомбардимончиларининг АҚШ яқинида учиб ўтишидан ғазабга тушади.

Аслида бир томонлама хавфсизлик бўлмайди, лекин АҚШнинг ўз стратегияси бор. Яқинда АҚШ ҲДФ бошлиқларидан бири адмирал Майкла Гилдей кемалар сони бўйича АҚШ дунёда биринчи ўринда бўлмаса-да, Жаҳон океанида янги технологиялар ёрдамида ҳукмронликни сақлаб қолиши керак, деган эди.

Океан кенгликлари узра назоратни сақлаб қолиш АҚШ иқтисодиёти ва сиёсати ҳамда америкаликлар ва уларнинг иттифоқчиларининг эркин навигацияси ҳамда душман қирғоқларига “куч кўрсатиш учун”  учун жуда муҳим.

Демак Россиянинг энг катта “жинояти” – бу ўз мудофаа қобилиятини кучайтираётганидир. Америка қарама-қаршилик концепциясида шундай дейилган: “Россия  ҲДФ дунё харитасида ўз таъсир ҳудудларини кенгайтирмоқда ва бизнинг қирғоқларимизга яқин ҳаракат қилмоқда... Агар бунга етарли эътибор берилмаса, у ўрнатилган дунёвий тартибни бузишда давом этади ва бизнинг давлатга хавф солади”.  

Ушбу баландпарвоз гаплардан сўнг Пентагон қуруқлик ва денгизда провокация ва операциялар ўтказиши мумкин (Ироқ, Югославия, Афғонистон, Ливия ва Суриядаги  операцияларни эсга оламиз). Шу сабабли ҳам Россия ҳарбий денгиз флотини кучайтириш -  америкалик “ҳамкор”ларни қаттиққўллик билан реал ҳаётган қайтариш ва кўпқиррали дунёни сақлаб қолиш учун керакдир.

303
Корабли НАТО в Балтийском море во время учений

Янги совуқ  уруш: Америка денгиз пиёдалари нега Шимолда тўпланмоқда

1085
(Янгиланган 15:21 25.01.2021)
Россияни жиловлаб туриш баҳонасида АҚШ ва Норвегия Арктикада янги совуқ урушни ва қуролланиш пайгасини бошлаб юборишган.

ТОШКЕНТ, 25 янв — Sputnik, Николай Протопопов. АҚШ армияси Норвегияда, Россия чегараларига яқин жойда тўпланмоқда. Январ ойида ушбу қирғоқда мингга яқин АҚШ денгиз пиёдалари олиб келинган эди. Шу билан бирга америка сиёсатчилари ва генераллари тинимсиз равишда Арктикада танглик ошиб бораётганини ҳақида баёнот бермоқда. Аслида ушбу тангликни уларнинг ўзлари яратмоқда. Пентагон Норвегияни  нималарга тайёрлаётгани ҳақида РИА Новости мақоласида.

Викинглар уйига меҳмонга

Америкаликлар “денгиз кучларининг Шимолий Каролинадан Норвегияга олиб келишига “оддий ротация” сабаб деб, бир неча йилдан буён Россия чегаралари яқинида ўз ҳарбий контингентни доимий сақлаб турмоқда.

Уларнинг вазифаси – НАТОдаги ҳамкасабалари билан биргаликда ҳаракат қилишни машқ қилиш ва норвегиялик инструкторлар қўли остида совуқ шимол иқлимида жанговар ҳаракатлар олиб боришни ўрганишдир.

Феврал ойида Америка, Норвегия, Голландия ва Англия аскарлари – жами 10 мингга яқин, Joint Viking 2021 номли кенг кўламли ҳарбий ўқув-машғулотларида иштирок этади. НАТОчилар қўшинларни катта масофага тезда етказиш, барча даражада техкор ахборот алмашиш тизимини синаб кўришни машқ қилишади ва бир неча операциялар ўтказишади.

JointViking ҳарбий ўқув-машғулотлари ҳар йили бўлиб ўтади. Унда НАТО қўшинлари – бронетехника, артиллерия, авиация, ҳарбий кемалар ва сув ости кемалари иштирокида, аксарият ўрмон ва тоғлардан иборат бир неча юз квадрат километр майдонда, юқори интенсивли жанговар ҳаракатларни машқ қилишади.

Ҳарбий эксперт Александр Жилин айтишига кўра, АҚШ ўз ҳарбий доктринасига кўра, уларнинг армияси, асосан, хорижда жанг қилишни ўрганмоқда.

“Шу сабабли ҳам америка ҳарбийлари доимий равишда турли давлатларда пайдо бўлиб, у ерда разведка, аэродромларни текшириш, денгиз йўлларини текшириш билан шуғулланишади, дейди Жилин. –Бошқа давлатлар ҳарбийлари билан олиб биргаликда ўтказиладиган машғулотларга алоҳида эътибор берилади, чунки АҚШ ҳар доим бировлар қўли билан жанг қилади”.

Эксперт хулосасига кўра, Пентагон вазиятни атайлаб танг қилмоқда. Чунки АҚШ ва НАТО Арктикага даъво қилишда давом этишмоқда.

“Денгиз пиёдалари ўқув-машғулотларида ҳужум операциялари машқ қилинмоқда, ҳимоя эмас – дейди Жилин. – Жумладан Россияга қарши ҳаракатлар ҳам. НАТОнинг Европадаги ҳаракатлари умумий таҳлил қилинганда - улар Москва учун танглик ҳудудлари ташкил қилишга қаратилганини кўриш мумкин. Бизнинг армиямиз ҳам Норвегияда содир бўлаётган воқеаларга бефарқ қараб тура олмайди. Ваҳима йўқ, лекин куч ва ресурсларни сарфлашга тўғри келмоқда – биз вазиятни тўлиқ назорат остига олишимиз керак, ҳеч қандай провокацияга йўл қўймаслигимиз керак”.

Шимолий плацдарм

“Валдай” таҳлилий клуби эксперти Артем Куреев айтишига қараганда, Арктика шароитида жанг қилишни ўрганиш учун америкаликларнинг Аляскада жойлашган ривожланган инфратузилмаси бор. Лекин шунга қарамасдан улар Норвегияда машқ қилишни хуш кўришади.

“Аслида ушбу машғулотлар НАТОда етакчиликни сақлаб туриш учун керак. Норвегия – НАТОнинг энг “эски” аъзоларидан биридир. Осло Россияни ўзига душман деб билади. Совуқ уруш йиллари вақтида норвегияликлар Арктикада СССРга қаршилик кўрсатиш учун инфратузилма яратиб, ундан ҳозиргача фойдаланиб келишмоқда. Агар вазият ҳақиқатдан ҳам кескинлашса, Шимолий Норвегия дарҳол Россиянинг Мурманск шаҳри йўлида бош плацдармига айланади”.

Ҳарбий денгиз флоти ва Денгиз пиёдалари корпусининг янги стратегиясига кўра, Вашингтон Арктикадан бошқа давлатларни сиқиб чиқариб, у ерга ўзи ўрнашиб олишни истайди. "АҚШ ҳарбий-денгизчиларисиз Арктика ҳудудида тинчлик ва фаравонликка Россия ва Хитой халал беради”, - дейилган АҚШ ҲДФнинг янги 10 йиллик доктринасида.

АҚШ ҲДФ вазири Кеннет Брейтуэйт айтишига кўра, Пентагон Арктикада “Узоқ Шимолда Москванинг кенгайишини олдини олиш ва Россия қирғоқлари яқинидаги акваторияни назорат қилиш учун”  Арктикада доимий равишда жанговар сув усти ва сув ости кемаларини, шунингдек кучли қуруқлик қўшинларини жойлаштириш ҳам режалаштирилган.

Норвегия мудофаа вазири Франк Бакке-Йенсен, айтишига қараганда - давлати хавфсизлик сиёсатининг асосий йўналиши – Арктика ва Россиянинг ҳудуддаги фаоллигидир. Ушбу йўналишда трансатлантик алоқалар – ҳал қилувчи аҳамиятга эга. Узоқ Шимолда Норвегия НАТО бўйича ҳал қилувчи иттифоқчиларнинг кучайиши тарафдоридир.

“АҚШ ҲДФ, денгиз пиёдалари, махсус кучлар, ҳарбий ҳаво кучлари ва космик кучлари билан биргаликда Арктикада ҳамкорлар билан стратегик алоқаларни ривожлантирамиз, - деди вазир. – Бу Узоқ Шимолда иттифоқчи ҳарбий-денгиз ва ҳарбий-ҳаво кучларининг доимий ўқув-машғулот олиб боришини назарда тутади. Норвегия ушбу тадбирларда иштирок этиб, иттифоқчилар билан оператив ҳамкорликни ривожлантириш ниятида".

Барча фронтлар бўйлаб

Айтиш жоизки, АҚШ Шимолда жиддий ўрнашиб олган ва бунда Норвегиянинг аҳамияти жуда катта бўлди. Ўтган йилнинг сентябрида Тромсе портига Seawolf классига мансуб сув ости кемаси етиб келган эди. Унинг асосий миссияси – Россия сув ости кемалари йўналишини кузатишдир.

Бироз олдин бўлса АҚШ Россияни Шимолда “жиловлаб туриш” учун 2011 йилда тарқатиб юборилган Иккинчи флотини қайта тиклаган эди.

Совуқ урушнинг яна бир белгиси – 1960 йиллардан қурилган Норвегияннг Олавсверн ер ости ҳарбий базаси фаолияти қайта тикланмоқда. Олавсверн – Россия чегарасидан 350 км масофада жойлашган бўлиб, ундан сув ости ва сув усти кемаларини таъмирлаш, ўқ-дориларни сақлаш учун фойдаланилади. Совуқ уруш даврида бу ерда жойлаштирилган ҳарбий кемалар Совет Иттифофи ҲДФга Норвегия денгизи ва Шимолий Атлантикага чиқиш йўлини тўсиб қўйиши мумкин деб ҳисобланган.

Пентагон Арктикада ҳарбий-ҳаво кучларини оширишга жиддий қарор қилган. Ўтган йил Америка ва Норвегия ҳарбий кучларининг кенг кўламли ўқув-машғулотлари бўлиб ўтди. Бирданига 6та B-52 Stratofortress - стратегик бомбардимончи самолётлар Шимолий полюс устидан учиб ўтиб Норвегия стратегик қирувчилари билан биргаликда синов парвозлари амалга оширди.

Февралда эса Пентагон Техасдан Норвегиядаги Эрланд авиабазасига 4та товуш тезлигидан тез учадиган B-1BLancer стратегик бомбардимончиларини жойлаштирди.

1085
Заключенный

Энди президент ўз ташаббуси билан исталган маҳкумни афв этиши мумкин

7
Ўзбекистонда президент томонидан ўз ихтиёрига кўра маҳкумни ёки жазони ўтаб бўлган шахсни афв этиш тартиби белгиланди.

ТОШКЕНТ, 27 янв — Sputnik. Президент томонидан ўз ихтиёрига кўра маҳкумни ёки жазони ўтаб бўлган шахсни афв этиш тартиби белгиланди. Бу ҳақда Адлия вазирлининг “Ҳуқуқий ахборот” каналида маълум қилинди.

Фармонга кўра, президентнинг ислоҳотларни ҳуқуқий таъминлаш ва ҳуқуқни муҳофаза қилиш фаолиятини мувофиқлаштириш масалалари бўйича маслаҳатчиси бўлинмаларининг Фуқаролик, афв этиш ва сиёсий бошпана бериш масалалари бўйича шўъбаси – Ўзбекистон президентининг ҳуқуқни муҳофаза қилувчи ва назорат органлари фаолиятини мувофиқлаштириш масалалари бўйича маслаҳатчиси бўлинмаларининг фуқаролик ва афв этиш шўъбаси этиб ўзгартирилди.

Эндиликда президент маҳкумнинг ёки жазони ўтаб бўлган шахснинг афв этишни сўраб ёзган илтимосномаси мавжуд ёки мавжуд эмаслигидан қатъи назар ўз ташаббуси билан исталган маҳкумни ёки жазони ўтаб бўлган шахсни афв этиши мумкин.

Бу ҳақда Шўъбага президентнинг топшириқ хати юборилади.

Шўъба президентдан топшириқ хатини олган кундан эътиборан 1 иш куни ичида президент ҳузуридаги Афв этиш масалалари бўйича Комиссияси аъзоларига мажлис ўтказилиши куни ва жойи ҳақида хабар беради.

Комиссия мажлиси якунида бўйича Шўъба томонидан маҳкумларни ёки жазони ўтаб бўлган шахсларнинг шахсини ва ҳужжатларини ўрганиш учун ишчи гуруҳлар шакллантирилади ва уларнинг жойларга чиқиши ташкил этилади.

Ишчи гуруҳ Комиссия муҳокамасига киритиш учун ҳужжатлари ажратиб олинган маҳкумлардан ёки жазони ўтаб бўлган шахслардан уларга нисбатан афв этиш масаласи кўриб чиқилишига эътирози йўқлиги ҳақида розилик хати олади. Розилик хатига зарур ҳужжатлар илова қилинади.

Маҳкум ёки жазони ўтаб бўлган шахс розилик хатини ёзмаган тақдирда, унинг ҳужжатлари Комиссиянинг муҳокамасига киритилмайди.

Комиссия ишчи гуруҳ томонидан тақдим этилган  ҳужжатларни муҳокама қилиб, афв этилиши мумкин бўлган маҳкумлар ёки жазони ўтаб бўлган шахслар бўйича баённома қарорини қабул қилади ва президентга таклиф киритади.

Комиссиянинг маҳкумни ёки жазони ўтаб бўлган шахсни афв этишга тавсия қилишни рад этганлиги, уларга келгусида афв этишни сўраб илтимоснома билан мурожаат қилишга монелик қилмайди.

7
Теглар:
афв, президент фармони, президент