XXI аср вабоси: ўлмасак нима бўлади

1771
(Янгиланган 14:32 03.03.2020)
COVID-19 инфекциясининг ривожланиши, унинг сайёрадаги ғалабали юриши ҳақида деярли ҳар дақиқада хабар қилинмоқда. Ҳозирги утопия тобора ваҳима қўзғатувчи кайфият бағишлаётгани шубҳасиздир, деб ҳисоблайди муаллиф.

COVID-19 инфекциясининг ривожланиши, унинг сайёрадаги ғалабали юриши ҳақида  деярли ҳар дақиқада хабардор қилаётган матбуотни кузата туриб, ваҳимали хавотир ва ўлатдан азият чекаётганлар сони (эҳтимол, ҳозирча) ўртасидаги тафовутни пайқамасликни иложи йўқ. Бу ҳар йили гриппдан вафот этганлар сони ва пневмониядан ҳар йили қурбон бўлганлар сонидан анча паст, деб ёзади РИА Новости муаллифи.

Албатта, янги вируснинг қурбонлари нисбатан камлиги бу бепарволикка сабаб бўлмайди. Биринчидан, ҳар қандай ҳолатда, ўлим бу ўлим, ва янги таҳдид - бу янги таҳдид, иккинчидан, келажакдаги истиқболлар унчалик аниқ эмас. Эпидемия қайси босқичдалиги ҳам аниқ эмас - бошланғич, иккиламчи ёки якунийми. Одатда бундай ҳолатлар қандай сирли равишда пайдо бўлса, шундай сирли равишда йўқолади. Негалиги аниқ эмас.

Бошқа томондан, аввалги ваҳима ҳужумлари ҳолларини эслаймиз. Чўчқа гриппи, парранда гриппи, САРС (атипик пневмония), Эбола безгаги, инсоният эса ҳали ҳам барҳаёт. Аммо ўн беш йил олдин, парранда гриппи дунё аҳолисининг учдан бир қисмини, яъни уч миллиардга яқин одамни ўлдириши мумкинлиги башорат қилинган эди. Аслида қурбонлар сони 300 га яқин бўлган.

Албатта, бу янги ўта зарарли инфекциянинг пайдо бўлишини истисно қилмайди - осонлик билан юқадиган ва жойида ўлдирувчи. Ушбу соҳадаги билим ҳали ҳам кўп таъминлай олмайди ва кафолатни эса фақат суғурта полиси беради.

Аммо яна бир савол берилиши керак: эпидемиологик вазият иқтисодий ва сиёсий вазиятга қандай таъсир қилиши мумкин? COVID-19 учун аллақачон геологик миқёсдаги жараёнларни ҳаракатга келтирувчи детонатор ролини ўйнаши мумкин бўлган “қора оққуш”, яъни кутилмаган ҳодиса деб аташга улгуришди. Баъзилар тушкунликка тушишди, бошқалар қувонишди, бироқ ҳаммаси ҳам эски дунё вирусдан қулашни бошлаганини тахмин қилишмоқда.

Шубҳасиз, Фукуяма талқинидаги “тарихнинг охири” ҳаворийларнинг "қачонки "тинчлик ва хавфсизлик "деганларида, уларнинг ҳалокати тўсатдан юз беради" (1Фес.5:3) сўзлари эсга тушади. Либерал утопиянинг (хомхаёл, хаёлий орзу) ақлсиз ўзидан мағрурлиги яхши натижа бермайди.

Бироқ, ўтмишдаги ўлатли балоларни эслайлик, уларга нисбатан COVID-19 енгил аксиришдан бошқа нарса эмас. 1918-1919 йиллардаги испан вируси, энг камида 40 миллионнинг ҳаётига зомин бўлди, бу Биринчи Жаҳон урушидаги йўқотишлардан тўрт баравар кўпдир. Шу билан бирга, ушбу урушда одамлар фронт атрофи худудларида ҳалок бўлишган, фронт ортида ва айниқса нейтрал мамлакатлар аҳолиси ўзларини хавфсиз ҳис қилишган, испан эса на фронт ортидагиларни ва на нейтралларни аямади. Испания гриппи вируси жуда ёвуз бўлиб, кексаларни ҳам, кучга тўлган ёшларни ҳам нариги дунёга равона қилди.

Шунга қарамай, тез орада испан пандемияси унутилди ва маданиятда, халқ анъаналарида жуда сезилмас излар қолдирди. Ҳа, қадимги Европа дунёси йўқ бўлиб кетди, лекин бу жаҳон уруши қирғинлари ва тўрт империянинг қулаши натижасида рўй берди, испан гриппи эса ўзининг вайронагарчилиги билан Европанинг фалокатига алоҳида таъсир кўрсатмади.

Афтидан, XIV аср ўрталарининг Европа аҳолисининг тўртдан биридан учдан бир қисмигача (20-25 миллион) ўриб чиққан ва ҳосилини Испания ва Ирландиядан Польша ва Россиягача йиғиб олган  қора ўлати айнан ўша қора оққуш бўлиши керак эди. Охир оқибат, вабо ҳатто Юз йиллик урушни ҳам тўхтатди ва унинг бутун иқтисодиётга таъсирини инкор этиб бўлмайди: кўп сонли ишчиларнинг йўқолиши бутун меҳнат муносабатлари тизимини ўзгартирди. Ва яна, Европанинг ўша пайтдаги энг муҳим марказлари - Флоренция, Генуя, Папа Авиньонида кўплаб олижаноб одамларни йўқ қилган яҳудий қирғинларининг пайдо бўлишига олиб келган вабо шафқатсизликлари маданиятда ҳам акс эттирилган. "Декамерон"ни ҳамма ўқиган.

Аммо ўн йил ўтди. Вабо вақти-вақти билан оқибатларини эслатиб турарди (у Ғарбий Европада XVIII асргача пайдо бўлиб турган), аммо умуман олганда у на сиёсат, на иқтисодни тубдан ўзгартирмади. Юз йиллик уруш 1360 йилда қайта бошланиб, Францияни деярли яна бир аср давомида азоблади. Иқтисодий, диний, маданий нуқтаи назардан, вабодан олдинги давр ва вабодан кейинги давр тўлиқ узлуксизликни намойиш этади - кескин ўзгаришлар юз бермади ва агар қора ўлат Европани четлаб ўтганда ҳам вазият худди шундайлигича бўларди деб тахмин қилса бўлади.

Ўрта асрлардаги жамиятнинг ушбу мослашувчанлиги, ҳатто ўлат ва очарчилик, қўрқоқлик ва вайронагарчилик ҳам ўша давр ҳаётининг ажралмас қисми бўлганлиги билан изоҳланиши мумкин ва Ўрта асрларнинг одами ҳамма нарсага, шу жумладан вабо даҳшатларига бардош беришга одатланган эди. Ўша пайтда, агар воқеанинг охири ҳақида ўйлаган бўлса ҳам, унда Фукуямадан фарқли ўлароқ жуда даҳшатлироқ маънода. Dies irae, dies illa мутлақо либерал утопия эмас.

Бошқа томондан, ҳозирги ваҳима тобора кўпроқ ваҳима қўзғатаётганини инкор этиб бўлмайди. Ғарб дунёсидаги университетлар ва ақлий марказлари ғолиб либерализмнинг порлоқ келажаги ҳақида жар солиши (бундан бошқа яна нима иши ҳам бор?) давом этаётган маҳалда, ушбу ғолиб маърузаларга контрапункт бўлиб Грета Тунбергнинг қасидалари, ҳозирги вирусологияси ёки бошқа нарсалар чиқяпти. “Ва одамлар оламга келадиган мусибатлардан қўрқув ва кутишдан ҳалоқ бўладилар” (Лк.21:26).

Шубҳасиз, утопиялар билан бошқача йўл тутиб бўлмайди.

1771
Мавзу:
COVID-19 умумжаҳон пандемияси (1170)
Логотип проекта Северный поток - 2 на одной из труб

Америка газининг қўлидан Россия газининг ўрнини боса олиш келадими

486
(Янгиланган 18:03 28.09.2020)
Сўнгги пайтларда “Шимолий оқим-2” қурилиши якунланиши муаммоси ортидан тез-тез оммавий ахборот воситаларида Россия етказиб беришисиз Европа Американинг қиммат суюлтирилган табиий гази учун кўп ортиқча пул тўлайди деган фикрлар янграмоқда.

ТОШКЕНТ, 28 сен — Sputnik. Сўнгги пайтларда “Шимолий оқим-2” қурилиши якунланиши муаммоси ортидан тез-тез оммавий ахборот воситаларида шундай фикрлар янграмоқда: “Россия етказиб беришисиз Европа Американинг қиммат суюлтирилган табиий гази (СТГ) учун кўп ортиқча пул тўлайди”. Ушбу фикр танқидчилари кулимсираб дейишмоқда: қаранг, ўша Америка СТГ Европа газ биржасида қолган бошқа газлар сингари ўша нархларда (ҳозир эса умуман – жуда арзон) сотилмоқда.

Ким ҳақ? Ҳаёт ҳар доимгидек оддий схемаларга қараганда мушкулроқ: ўрганиб чиқишни таклиф қиламиз.

Аввалига эслатиб ўтамиз, “Шимолий оқим-2”, асосан, Украина транзитининг катта қисми ўрнига бунёд этилмоқда, чунки келажакда Россия гази экспортининг сезиларли ўсишини кутишга тўғри келмайди (сўнгги йилларда биз кўрган “стандарт” 200 миллирад кубометр билан таққосланганда). Бунинг устига Украина транзити (ҳар ҳолда ҳозирча) ҳозирги ҳажмлардан кўпроқ ташишга имкон беради. Шу боис, талаб ва таклиф мувозанати томонидан ҳеч нарса ўзгармайдигандек.

Қолаверса: Украина транзити тўрт йилга тўланган (йилига 40 миллиард кубометр), “Шимолий оқим-2” эса 55 миллиард қувватига эга бўлади. Яъни мулоҳаза юритишнинг ушбу босқичида “Шимолий оқим-2”ни қуриб битказишдан буткул фаразий воз кечиш ёки номуайян муддатга “Газпром”нинг аниқ молиявий йўқотишларига олиб келади, холос (ахир қурилишдаги катта маблағларни шунчаки ҳисобдан чиқаришга тўғри келади), лекин Европани Россия гази ўрнига Америка СПГини харид қилишга мажбурлашга ёрдам бермайди.

Шунинг учун Америка томони ШО-2 учун қийинчилик туғдириб, ўзининг СТГ учун янги жой олишни режалаштирмоқда деган фикрдан келиб чиқсак, бу бир нарсани англатади: блокланган ШО-2 ортидан Украина транзити (қайси сабабларга кўра эканлиги муҳим эмас) тўхтатиб қўйилиши керак.

Фикр юритишда давом этамиз. Бу Америка СТГга ёрдам бера оладими?

Биринчидан, ҳар қандай ҳолда газ (СТГ ҳам) қимматлашади, 50 миллиард кубометрнинг бозордан кетиши – жаҳон савдоси учун етарлича сезиларли ҳажм. Юқорироқ биржа нархлари эса муқаррар равишда Америка СТГ сотувида ҳам рентабеллик ошишига олиб келади.

Иккинчидан, асосийси. Бу ерда эслатиб зарурки, ҳозирги суюлтирилган гази экспорти доирасида АҚШ ҳар қандай ҳолда суюлтириш учун кафолатланган тўловни олмоқда. Паст глобал котировкаларда савдогарлар азият чекмоқда. Яъни АҚШнинг, умуман, аллақачон қурилган заводлардан СТГ сотувини бирор бир йўл билан рағбатлантиришининг ҳожати йўқ.

Энг муҳими – СТГнинг янги лойиҳалардан шартнома тузиши. АҚШ СТГ импортчилари ҳозирда вақтда юз тутган вазиятдан сўнг, улар ҳатто ёқилғи сотиб олишмайди, бироқ суюлтириш тучун мажбурий йиғим тўлашади (бу СТГнинг деярли ярим нархи), бирор кишини бундай шартлар билан янги партияга шартнома тузишга ундаш қийин бўлади. Амалга оширилмаган лойиҳалар эса ҳали бисёр. Бу ерда Европа бозори асқотган бўлар эди.

Бундан, аслини олганда, биз аввал бошида фикр юритишни бошлаган қарама-қаршилик пайдо бўлади. Ҳа, ҳозир Америка СТГ бошқалари каби ҳақиқатдан сотилмоқда, жумладан, Европада, паст нархларда. Бозода инқироқ, маҳсулотни эса барибир қаердадир сотиш керак, заводлар аллақачон қурилган, савдогарлар эмас “суюлтир-ёки-тўла” шартлари билан харид қилиш шартномасини тузган.

Бошқа томондан, Европа ҳам тушуниши керакки, арзон америка гази – бу бошқа ҳолларда тезда Осиё, кўпроқ фойларироқ бозорларга кетувчи ортиқча нарса. Кафолатганган етказиб беришни истайсизми – узоқ муддатли шартнома тузинг ва кўпроқ тўланг.

Америка СТГ бошқа етказиб беришларга қараганда қанчалик қиммат бўлади?

Бу ерда қайд этиш жоизки, ҳозирда газ (СТГ) баҳосини белгилашнинг учта асосий варианти мавжуд: (1) стоп-нарх, (2) нефтга боғланган ва (3) АҚШ ичида газ нархига асосланган плюс суюлтириш учун тўлов Америка СТГ учун.

Бозорнинг нормага қайтишида газнинг биржа нархи минг кубометри учун 200 доллар атрофида бўлади. Баррели учун 50 доллар нефтда нефтга боғланган газ нархи ҳам худди шундай бўлади. Ҳар қандай ҳолда ҳозир “Газпром” аллақачон газнинг катта қисмини ЕИга биржа нархларига боғланган ҳолда сотмоқда, шунинг учун нефтга боғланишга эмас, айнан бу котировкаларни ҳисобга олган ҳолда иш кўриш яхшироқ.

Америка СТГ қайси нархда юклба жўнатилади? Унинг нархи АҚШ ичидаги газ нархига (у ўзгариб туради, ва бу – ноаниқликнинг асосий омили), суюлтириш қиймати ва Европага етказиб бериш нархига боғлиқ. Ҳисоб-китобга чуқур шўнғимасдан, минг кубометри учун 220 доллардан 270 долларгача бўлиши мумкинлиги айтиш мумкин.

Бошқача қилиб айтганда, агар илгари, 2013 йилда Америка СТГ бошқаларга қараганда арзонроқ кўринган бўлса, ҳозирги шароитларда у қимматроқ бўлмоқда.

Яна бир савол. Нима учун Европа айнан Америка СТГини харид қилиши лозим. Нега Россия ва Қатар газини эмас? Устига устак яқин кунларда Қатор газининг қисми биржа бозори нархларига боғланган ҳолда сотилиши ҳайратланарли бўлмайди.

Агар ЕИ ва АҚШ ўртасидаги алоҳида муносабатларга боғлиқ томонларни бир четга суриб қўйса, бундай сабаблар йўқ. Умуман олганда ЕИ эҳтимолий танқисликни ҳар қандай газ билан тўлдириши мумкин.

Эҳтимол, шу туфайли ҳозир алмаштириш ҳақида гап бормоқда: газ қувурини қуриб битиришга рухсатнома эвазига Германияда бир неча янги СТГ терминалини айнан Америка СТГга мўлжаллаш (дейлик, 10-20 миллиард газ, ёки ШО-2 қувватининг 20-40 фоизи).

Якун ясаймиз.

Биринчидан. Россия газини Америка СТГ ўрнига алмаштириш фақат бир вақтнинг ўзида иккита шартни бажаришда мумкин: ШО-2 лойиҳасини ёпиш ва Украина транзитини тўхтатиш. Бу ҳолда Россия экспорти чекловини бутун газ бозоридаги нархлар қўллаб-қувватлайди.

Иккинчидан. Ҳар қандай ҳолда Америка СТГ бир неча баробарга эмас, бозордаги бошқа газларга қараганда 10-30 фоизга қимматроқ бўлади. Ҳаммаси Америка ичидаги газ котировкага боғлиқ. Лекин АҚШдан СТГ етказиб бериш учун узоқ муддатли шартнома тузаётиб, Европа АҚШда газнинг ички нархларига боғлиқ бутун хатарини ўз зиммасига олади.

Ўз навбатида, биз ҳозир Европада кўраётган арзон Америка СТГ (қолганлари ҳам) – бу бозордаги газнинг ҳаддан ташқари кўплиги натижаси: савдогарлар Америка СТГ шартномалари бўйича ҳеч бўлмаганда зарарни қисман қоплаш учун уни сотишмоқда. Агар Европа АҚШдан кафолатланган етказиб беришни истаб қолса, Америка СТГ баҳолаш формуласи бўйича тўлашига тўғри келади, воз кечишнинг имкони бўлмайди.

Сўнгги сўз ўрнида. АҚШ Европага ўзининг СТГини зўрлаб ўтказиб, биринчи навбатда ҳозирги етказиб беришлар ҳақида эмас, балки истиқболдагилар ҳақида ўйламоқда. Гап янги суюлтириш заводлари ва уларни СТГ етказиб беришнинг кафолатланган шартномалари билан таъминлаш ҳақида бормоқда. Заводларни бунёд этишга тахминан тўрт йил вақт керак, айнан шу вақтга келиб Украина билан амалдаги транзит шартномаси тугайди.

Манба: РИА Новости.

486

Ўзи пиширган ошни ўзи есин - ЕИ ва АҚШ Польшага Лукашенкони енгишда ёрдам бермайди

1630
(Янгиланган 18:05 25.09.2020)
Европа ва АҚШ яна битта мағлубиятга учраши бошидан маълум бўлган сиёсий ўйинга аралашишни истамайди. Бундай ўйинлар охирги йилларда шундоқ ҳам кўп бўлди.

Беларусда бўлиб ўтган президент инагурациясига Ғарбнинг муносабати кутилганидек салбий бўлиб чиқди.

Дастлаб Давлат депаратаменти вакили Александр Лукашенкони қонуний сайланган президент деб тан олмасликларини хабар қилди. Уларнинг айтишига кўра Беларусдаги “сайлов натижалари қалбаки бўлган” ва “қонунийликни акс эттирмайди”.

Ундан сўнг эс ЕИ дипломатияси раҳбари Жозеп Боррелнинг баёноти эълон қилинди. Унда Лукашенконинг янги мандати «ҳар қандай демократик қонунийликдан йироқ» деб аталди. Ҳужжатда айтилишига кўра бўлиб ўтган инагурация «мамлакат аҳолисининг аксариятининг ихтиёрига қарши бўлган» ва улар ҳозир ўзларининг истакларини кўп сонли тинчлик намойишларида акс эттирмоқда»

Боррел байноти кўплаб заҳархандаларга сабаб бўлиши мумкин десак хато бўлмайди. Масалан, АҚШда бўлиб ўтадиган сайлов– қонундан ташқарида, чунки америкаликларнинг ярми унга қарши бўлади. У ердаги норозилик намойишлари ҳам бир неча ойдан бери тўхтамаяпти. Демак АҚШдаги сайлов натижаси қандай бўлмасин – уни ҳам «аҳоли ихтиёрига қарши» ва ҳо казо деб аташ мумкин.

«Демокоратик қонунийлик» деган ибора ҳам саволларга сабаб бўлмоқда. Демак демократик бўлмаган бошқа қонунийлиу услублари ҳам бор ва уларга кўра Лукашенко – қонуний президент.

Ғарбнинг сўнгги ҳаракатларини айнан шундай ифодалаш мумкин. Улар гўёки 2та стулда ўтиришга ҳаракат қилаётгандай. Бир тарафдан очиқча кескин шиорлар билан пўписа қилинмоқда, иккинчи томондан эса Минскка нисбатан ўта заиф ва юмшоқ чоралар кўрилмоқда.

Амалда Минскка қарши қаттиққўл санкциялар киритилгани йўқ. Ушбу маслала юзасидан ЕИ ичида ўзаро қарама-қаршиликлар пайдо бўлди: Кипр ушбу санкцияларни блоклаб, Туркияга ҳам ана шундай чоралар кўрилишини талаб қила бошлади.

Ғарбий элчилар Беларусдан чақириб олинмаган. Америка бўлса 2008 йилдаги можародан сўнг Беларус билан дипоматик муносабатларни тиклашга ҳараркат қилмоқда. Бир неча кун олдин АҚШ халқаро қўмитаси Минскдаги элчи номзодини эълон қилди. 2008 йилдаги Вашингтоннинг Беларуус компанияларига санкцияларидан кейин бошланган дипломатик можародан сўнг ушбу мамлакатларда элчи тайинланмаган эди, ишлар «вақтинчалик ишонилган вакил» олиб бораётган эди.

Бу борада ҳар қандай баланд овозда айтилган гап – заифлик ва бўлаётган вазиятга таъсир қиладиган куч йўқлигини англадати. Айтиш жоизки, сўнгги вақтларда Ғарб ўз таъсир кучи қаергача етишини ва қаерга етмаслигини яхшигина тушуниб олган.

Беларус сайловларига ана шундай реакция Венусуэланинг аччиқ дарси натижаси бўлди десак хато бўлмайди. Ғарбнинг 50дан ортиқ мамлакатлари Хуан Гуайдони Венесуэла қоунуний президенти деб тан олганига 1,5 йилдан кўпроқ бўлди. Лекин ушбу қарор мамлакатдаги вазиятга ҳеч қандай таъсир  қилмади – Николас Мадуро ҳалигача Венесуэла раҳбари бўлиб қолмоқда.

АҚШ ва Европа Лотин Америкасида жойлашган кичик мамлакатни назарига олмасдан, «қовун тушурганларини» унутгандек ва ўзларини гўёки ҳеч нарса бўлмагандек тутишлари мумкин. Лекин Европа марказида жойлашган давлат билан бундай фокус ўтмайди. Беларуснинг Донбасс можаросини ҳал қилиш каби муҳим халқаро жараёнларда иштирок этаётганини ҳисобга олганда – бундай қарорлар янада муҳим аҳамият касб этади.

Бу борада Ғарб ташаббускорлигини чеклаб турган яна бир омил – Бу Беларусдаги жараёнларнинг аксарияти - Польша лойиҳаси эканидир. Ахир Беларусдаги намойишлар ортида айнан Варшава турибди, айнан улар Беларус инқилобчиларининг  сиёсий ва медиа ёрдам билан қўллаб-қувватламоқда.

Лекин натижа салбий маънода «зўр» чиқди деса ҳам бўлади. Бунинг учун «Президент Света»нинг сиёсий-технологик кураш услубларига назар солиш кифоя. Ана шундай ном билан юритилувчи Светлана Тихановскаянинг инстаграми - бу ишни қандай қилмаслик кераклигига яхши мисол бўла олади.

Польша ушбу жангга бел боғлаб киришган бўлса-да, лекин вазиятни ўзгартиришга унинг кучи етмайди. Устига-устак Минск ҳам уларга жавоб қайтара бошлади. ОАВда Польша маҳсулотларини Беларусга олиб киришда муаммолар бўлаётгани ҳақида хабарлар пайдо бўлди. Хуллас, Польша яна бир мротаба ўз дўмини ўзи босиб олди, десак хато бўлмайди.

Энди бўлса, жаннатга бировнинг тобутида кириб боришни истаган поляклар, АҚШ ва Европа Беларусга қарши бор сиёсий кучини ишлатиб, Лукашенкони тахтдан ағдаришини хоҳламоқда, Варшава бўлса ушбу вазиятдан ўз геосиёсий манфаатлари йўлида фойдаланиб қолган бўларди.

Лекин на Берлин на Париж ва на Брюссель ёки Вашингтон бундай мақсадлардан манфаатдор эмас. Польшанинг сиёсий ўйинида ёрдам бериш эса – уларга мутлақо керак эмас.

Демак, Ғарб келажакда ҳам Минскка қарши қаттиқ оғизаки санкциялар киритади, лекин ҳар қандай реал можародан қочади. Чунки Ғарб, яна битта мағлубиятга учраши бошидан маълум бўлган сиёсий ўйинга аралашишни истамайди. Бундай ўйинлар охирги йилларда шундоқ ҳам кўп бўлди.

1630
Бухарский государственный медицинский институт имени Абу Али ибн Сино

Хорижда Ўзбекистон ОТМнинг илк филиали очилади

0
Абу Али ибн Сино номидаги Бухоро давлат тиббиёт институти биринчилардан бўлиб хорижий мамлакатларда ўз филиалини очган ОТМ бўлди.

ТОШКЕНТ, 29 сен — Sputnik. Абу Али ибн Сино номидаги Бухоро давлат тиббиёт институти Ўзбекистондаги хорижий мамлакатларда ўз филиалини ташкил этган илк олий таълим муассасасига айланди. Бу ҳақда Бухоро вилояти ҳокимлиги матбуот хизмати хабар қилмоқда.

Институт Ҳиндистоннинг Нью-Деҳли шаҳридан 20 км узоқликда жойлашган Ноида халқаро университети базасида ўз филиалини ташкил этиш бўйича меморандум имзолади. 

Унга биноан 2020-2021 ўқув йилидан институт профессор-ўқитувчилари МББС (Тиббиёт ва жарроҳлик бакалаври) дастури асосида ўқишга қабул қилинган Ҳиндистон фуқароларига ўз мамлакатларида таълим беришади. 

Келишувга биноан, Ноида халқаро университети таълим жараёни учун зарур инфратузилма, моддий-техник база, ўқув лабораториялари ҳамда клиник базалардан фойдаланиш бўйича ёрдам кўрсатади. Ўқишга қабул қилинган талабалар биринчи икки йилни Ҳиндистонда, қолган 3 йилни эса Бухорода ўтказишади. 

Бухоро давлат тиббиёт институти, Ноида халқаро университети ҳамда "PeopleHive" компанияси ўртасида имзоланган ушбу уч томонлама меморандум Ўзбекистон олий таълим муассасаларининг халқаро жозибадорлигини таъминлашда, таълим экспорти орқали институт моддий барқарорликни оширишда ҳамда халқаро рейтингларда ўрин эгаллашига асосий восита бўлиб хизмат қилади.

Бухоро давлат тиббиёт институти 2019 йилда Ҳиндистон фуқароларига таълим бериш ҳуқуқини берувчи Тиббиёт кенгаши аккредитациясидан ўтган эди. Ўтган ўқув йилида 50 га яқин Ҳиндистон фуқаролари ўқишга қабул қилинган.

0