Города мира. Нью-Йорк

"Хитой флоти 72 соат ичида йўқ қилинади" - Байден жамоаси режа тузмоқда

1675
(Янгиланган 13:57 31.08.2020)
Америка қўғирчоқ ўйнатувчилари ёки “яширин ҳукумати”  бу сафар сайловчилар олдида олдинги "АҚШда иккита партия бор ва улар бир-бири билан ашаддий рақобат қилмоқда" деган эски спектаклни ҳам истаб-истамай ижро этмоқда.

Гарчи Демократик партия номзоди ташқи сиёсатга Дональд Трампдан кўра мувозанатлироқ ва конструктив ёндашувни намойиш қилиши ва ўзини аввалги қонли геосиёсий саргузаштларнинг салбий тажрибасидан узоқлаштириши керак бўлса-да, амалда воқеалар умуман бошқа томонга кетмоқда.

"Қирол ролини аслида унинг атрофдагилар ўйнайди" деган машҳур гап бироз бемаънироқ кўриниши мумкин, аммо Джо Байден борасида - бу мутлақо ҳақиқатдир. Чунки айни дамда жамоатчилик сўровларида пешқадамлик қилаётган президент номзоди мутлақ интеллектуал таназзулга юз тутиш  босқичидадир. У нафақат геосиёсий стратегияларни қатъий ифода қилишни, балким вақт ва маконда тўғри йўналиш олишни намойиш қила олмаяпти.

Ушбу яққол деменция, эҳтимол, Америка қўғирчоқ ўйнатувчилари ёки давлатнинг ҳақиқий эгалари - “яширин ҳукумат”  Демократик партия номзодни ҳар томонлама қўллаб-қувватлашга тайёрлигининг сабабидир. Бунда улар ҳатто минимал одоб стандартларидан ва олдинги "маскарад" қолдиқларидан ҳам воз кечмоқда.  

“Маскарад” деганда – “яширин ҳукумат” томонидан сайловчилар олдида АҚШда ҳалигача иккита партия бор ва улар бир-бири билан ашаддий рақобат қилмоқда деган ўша-ўша эски спектаклни тушуниш керак.

Булмаса, ашаддий республикачи бўлган Буш маъмуриятининг ўнлаб (!) давлат хавфсизлик хизмати ҳодимлари демократлар Джо Байден ва Камала Харрисни қўллаб-қувватлаган жамоавий хатини қандай тушниш керак?

Дональд Трамп, ўзининг кўплаб камчиликларига қарамай, АҚШнинг сўнгги  президентлари орасида ноёб хислатга эга - у "яширин ҳукумат ", ОАВ ва ҳаттоки ўз сафдошларининг улкан босимига қарамай, АҚШ номидан бирорта ҳам уруш бошламади.

У фақат Обама маъмуриятидан мерос қолган урушларни давом эттирди ва уларда ҳам, айниқса Сурия ва Венесуэлага нисбатан (Америка сиёсати меъёрлари бўйича) қаҳрамона қатъиятлилик ва вазминликни намойиш қилди.

Шундан сўнг қўллари юз минглаб ироқликлар ва сербларнинг қонига бурканган Бушлар сулоласи вакиллари АҚШ етакчилигида янада агрессив президентни кўришни истаганлиги ажабланарли эмас. Бугун уларда ўзларининг хоҳиш-истакларини бажариш учун имконият бор. Байден айни дамда Трампдан мерос бўлиб қоладиган Хитой иқтисодий урушни куч ёрдамида давом эттиришга, ё ҳарбий куч таҳдиди билан Хитойни оммавий равишда шарманда қилишга уриниб кўришини намойиш қилмоқда.

АҚШ оммавий ахборот воситаларида айнан “Вашингтон-Пекин” чизиғида қарама-қаршиликни давом эттириш фаол муҳокама қилинмоқда. Эҳтимолий демократ-президентнинг бўлғуси жамоаси таклифларидан айнан шундай хулосага келиш мумкин.

Масалан, Американинг "Байден даври" сиёсатининг Хитой йўналишида олиб борилиши истиқболларини таҳлил қила туриб, Huffington Post (яъни Демократик партияга қаршиликда умуман айблаб бўлмайдиган нашр) алоҳида ташвиш билан шундай дейди:

"Байден атрофидагиларнинг ташқи сиёсий сегменти ҳам ХХРга нисбатан янада агрессив ёндашувга ишора қилмоқда. Кўпчилик Байден даврида бўлажак мудофаа вазири деб ҳисоблайдиган Мишель Флурнуа яқинда, гарчи можаро АҚШ ва Хитой манфаатларига мос келмаса ҳам, АҚШ ҳарбий кучлари ва уларнинг ҳамкорлари, мисол учун, Пекинни босиб туриш мақсадида 72 соат ичида бутун Хитой ҳарбий-денгиз флотини чўктиришга қодир куч ишлаб чиқиш кераклигини айтди. Флурнуанинг фикрича, Хитой Вашингтонни заиф деб ҳисоблагани учун, ўзига кўпроқ ишониб кетмоқда.

Байденнинг миллий хавфсизлик масалалари бўйича яна бир маслаҳатчиси Джейк Салливан ҳам АҚШ бошчилигида Хитойга яқин сув ҳавзаларида ҳарбий денгиз қўшимча машғулотлар ўтказишга чақирди".

Агар Байден сайланиб, унинг ўзи ҳеч қандай алоҳида рол ўйнамаслигини ва Камала Харриснинг шахсидаги "де-факто президент" жаҳон саҳнасида зўравонликнинг мутлақо ақлдан озган тарафдори сифатида обрўга эга эканлигини ҳисобга олсак, "Вашингтон бургутлари" бу каби тажовузларни амалга оширишга мутлақо назоратсиз ва ҳарбий кучни максимал даражада ошириш ва намойиш этиш учун имкониятларга эга бўлади.

Америкалик журналистларнинг таъкидлашича, гарчи Демократик партия номзоди ташқи сиёсатга Дональд Трампдан фарқли ўлароқ, янада мувозанатли ва конструктив ёндашувни намойиш қилиши ва ўзини аввалги қонли геосиёсий саргузаштларнинг салбий тажрибасидан узоқлаштириши керак бўлса-да, амалда умуман бошқа нарса бўлади.

Бунда обрў масаласи (ташқи ҳарбий аралашувлар сайловчиларга унчалик ёқмайди) ёки Демократик партиянинг барча бўғинларини ўз атрофида бирлаштириш зарурлиги (баъзи аъзолар кичик Буш даври сийсатидан чин дилдан нафратланади) Америка яширин элитасининг энг тажовузкор бўғинлари манфаатларини илгари суриш истаги каби муҳим эмас:

"Демократлар қурултойида республикачиларнинг кўмагини жалб қилиш ва Байденнинг Ироқ уруши меъмори Колин Пауэлл ва марҳум сенатор Джон Маккейн  сингари ҳарбий аралашувга алоқадор шахслар билан алоқаларини намойиш этиш учун қилинган такрорий эслатмалар ҳам демократлар номзоди, унинг коалициясидаги баъзи аъзолари хоҳлашаётган ўтмишдаги хатоларга олиб келадиган фикрлаш тарзидан қўрқмайди", - дея шикоят қилади ҳудди ўша Huffington Post.

Ушбу фонда Хитой расмий ОАВларининг позициясини кузатиш қизиқ. Масалан, ташқи сиёсий сегменти билан боғлик Global Times таблоиди, "Джо Байден билан, Дональд Трампдан фарқли ўлароқ, муаммоларни ҳал қилиш осонроқ. Бу дунёнинг аксарият давлатлари, шу жумладан Хитойнинг ҳам якдил фикри, бундай фикрга экспертлар Байден расман Демократик партиядан президентликка номзод сифатида илгари сурилганидан кейин келишди", мазмунида мақола чиқарди.

Эҳтимол, бу шундай жуда нозик истеҳзо, чунки Хитойнинг ўта расмий ОАВ орқали билдирган бу позиция Джо Байденнинг ўзига зарар етказиши мумкин.

Бошқа томондан, Вашингтон "яширин ҳукумати" номзоди ғолиб бўлган тақдирда,  ҳақиқатда ўз олдига ўзининг асосий геосиёсий рақибини нафақат иқтисодий бўғиш, балки куч орқали босим ўтказиш мақсад қилгани ва бунга расмий Пекиннинг муносабатини кўриш қизиқ бўлади.

Эслатиб ўтиш керак, яқинда "Гонконг учун" иқтисодий санксиялар АҚШда бир овоздан, иккала партия томонидан тўлиқ қўллаб-қувватлаши остида қабул қилинган.

Агар Байден ғалаба қозонса, унда Хитой нафақат ўзига қарши санкциялар, балки ҳарбий-денгиз блокадаси ёки шунга ўхшаш нарсалар хавфига дуч келиши мумкин: тарих шуни кўрсатадики, "Вашингтон бургутлари" (улар республикачи Буш ёки  демократ ОБама маъмуриятидами, бунинг аҳамияти йўқ) ютқазишни билишмайди. Агар Хитой иқтисодий ривожланишда АҚШни ортда қолдирса (коронавирусдан сўнг, Хитойда шубҳасиз кузр бор), унда Вашингтонда ўйин столини ағдариб, ЯИМ соҳасидаги рақобатдан тўғридан-тўғри ҳарбий-денгиз флоти соҳасидаги рақобатга ва уни ХХР соҳилларида амалда қўллашга қайтариб бўлмас васвасага дуч келади.

1675
Флаги  России и Евросоюза

Янги санкциялари билан Ғарб “темир парда”ни қайта туширмоқда

960
(Янгиланган 17:41 04.03.2021)
Россия - тез оёққа тураётган ва улкан потенциалга бўлган кучли давлат эканини англаб етган Ғарб давлатлари, совуқ уруш йилларида бўлган "темир парда"ни қайта туширишни истаб қолишди.

Ғарбнинг Россияга қарши киритган янги санкциялари устидан ҳазил қилиш жуда осон – чунки Алексей Навальний туфайли қабул қилинаётган қарорларда қарама-қаршилик ва мантиқсизликлар жуда кўп.  

АҚШ ва Европа тутаётган йўлни тушуниш, улар етишни кўзлаган мақсадни тушуниш – жуда амримаҳол. Улар қилётган ишлар диққат билан кузатилганда эса, кузатилаётган барча парадокс ва абсурдларга қарамасдан, ушбу ҳаракатларнинг барчаси негизида – тамомила рационал ниятлар ётганини англаш мумкин.

Эътибор берган бўлсангиз, 2010 йилларнинг ўртасидан бери европаликлар ва америкаликларнинг Россияга қарши ҳаракатларида олдингидек якдиллик ва иштиёқ кузатилмаётган эди. Бу сафар санкциялар Атлантик океанининг икки томонидан бир кунда эмас бир дақиқада эълон қилинди, демак бу – сўзсиз келишилган қадам бўлган. Россияга қарши қиритилган санкциялар олдидан – “артподготовка” (жанг олдидан рақибни замбараклардан ўққа тутиш) ҳам драматургия жанрининг барча қонунларига мувофиқ амалга оширилди: финалда улкан сенсация ваъда қилинган ҳолда  томошабинлар бир неча ҳафта давомида “хавфли кутиш ҳолатида” ушлаб турилди.

Оқибатда эса - “ваҳима катта бўлди-ю натижа бир тийинлик”. Улар санкция рўйхатига киритган Россия куч тизимлари раҳбарларига бу чоралар “чивин чаққандек” бўмайди. “Биологик ва кимёвий” қурол ишлаб чиқарувчи ташкилотлар борасида ҳам вазият хунди шундай. АҚШнинг Россияга ёрдам кўрсатишни расман тўхтатиши эса – умуман кулгули. Назаримда “ҳамкорларимиз” ҳалиям 1999 йилда яшаётгандек.

Алексей Навальнийнинг ўзи эса бир неча ой олдин “полковник ва генераллар” дунё бўйлаб саёҳат қилмаслигини ва уларга қарши санкциялар киритиш бефойда эканини ва айтган эди. Ўшанда у ЕИга асосий эътиборни россиялик олигархлар маблағларига қаратиш кераклигини маслаҳат берган эди.

Айтиш жоизки, йирик бизнесменларга зарба берилса, натижа ҳақиқатдан ҳам сезиларли бўлиши мумкин. Улар учун ҳам миллий иқтисодиёт учун ҳам. “Шимолий оқим-2” каби стратегик лойиҳаларни ёпиш ҳақида гап кетаётгани йўқ. Лекин Ғарб, ўзининг балар русофоб гапларига қарамасдан, бу сафар ҳам фақатгина юзаки самара берувчи фойдасиз чоралар билан кифояланди холос.

Америка ва Европанинг гўёки “жон жаҳди” билан ҳимоя қилаётган россиялик мухолифатчи борасида ҳам фикрлари турлича. Бир томондан Ғарб Навальнийга турли илтифотлар кўрсатиб, уни  Кремлнинг бош душмани ва асосий “қурбон”ига айлантирди. ЕИ тарида илк бор инсон ҳуқуқлари бузилиши борасида санкцияларни қўллади ва ҳатто ана шундай ҳуқуқлар бузилишига оид глобал санкциялар тартибини жорий этди. Инсон ҳуқуқлари бўйича Европа суди эса – таажубли қарор қабул қилди – улар Россиядан Навальнийни дарҳол озод қилишни талаб қилишди.

Иккинчи томондан эса, АҚШ ҳам Европа ҳам Навальний шахси ҳақида ҳеч қандай баландпарвоз иллюзияларга эга эмас. Чунки улар Навальний бир неча йил олдин товламачиликда айбланиб қамоқ жазосига маҳкум этилган “Ив Роше” ишида ҳеч қандай сиёсий сабаб топа олмаган.

Amnesty International эса, ҳарчанд эгилувчан ва сиёсий конъюнктураларга боғлиқ бўлишига қарамасдан, Навальнийни фақатгина сиёсий ва виждоний қарашлари учун қамоққа олинган – “виждон маҳбуси” деб тан олмади. Уларни тушуниш мумкин, ўтган йиллар давомида Навальний ўзининг ирқпараст ва ксенофоб қарашлари билан яхши танилган эди.

Дастлаб, Европа Иттифоқи ўз янги режимини Алексей Навальний номидаги санкциялар деб атамоқчи эди, лекин кейинчалик, қаҳрамоннинг “таржимаи ҳолини” яхшилаб ўрганиб чиққандан сўнг – бундай ғоядан воз кечишган.

Оқибатда, Ғарбнинг бугунги ҳаракатлари – қўл остига тушган унчалик мос келмайдиган сабабларни рўкач қилган ҳолда Москва билан муносабатларни мураккаблаштираётганини ва унчалик мантиққа мос келмайдиган ҳаракатларни амалга ошираётганини кўриш мумкин.

Лекин ушбу воқеаларда яна бир нарсани – Европанинг ваҳима остида - ўзини қаттиқ ҳимоя қилишга тайёрланаётганини ҳам пайқаш мумкин. Айни дамда Россия, АҚШ ва Европа муносабатлари навбатдаги трансформацияни бошидан кечирмоқда.

Ўтган декада ўртасида содир бўлган катта тўс-тўполон ва ундан сўнг Россияга қарши киритилган санкциялар - Ғарб томонидан Россияни иқтисодий,  сиёсий, геосиёсий жиҳатлдан тўлиқ мағлуб қилиш учун уюштирилган ҳаракат эди. Воқеа бошида улар “озгина куч” билан ғалаба ғозонишига ишонлари мутлақ комил эди.

Лекин Россия яна бир маротаба Ғарбга “сюрприз” намойиш қилди. Россия бир неча йил давомида санкцияларни пучга чиқаришга, Европа билан эса асосли ҳамкорликни қайта тиклашга муваффақ бўлди.

Ўтган йил воқеалари эса Ғарбни яна бир бор Россияга бошқача назар билан қарашга, у ҳақида ўз тасаввурларини ўзгартиришга мажбур қилди. Ғарб ваниҳоят Россия тасодифан муваффақият қозонган қандайдир “ёвуз империя” эмас, балким тез оёққа тураётган, улкан потенциалга ва енг ичига яширинган бир неча “туз”лар эга бўлган кучли давлат эканини тушуниб етди.

Кучли Россия эса – Европани ҳар доим қўрқувга эмас ростакам даҳшатга солган. Улар бугун Москва ҳам иқтисодий, ҳам сиёсий ҳам мафкуравий ва медиа томонидан ҳужумга ўтганини кўришмоқда.   

Лекин уларда ўз кучига ишонч йўқ, шу сабабли улар ўзларини ҳимоя қилиш мақсадида тезлаштирилган тартибда темир пардани тушириш ва муносабатлардаги кескинликни чуқурлаштириш билан шуғулланишмоқда.  

Хуллас Ғарб ҳозир совуқ уруш вақтидаги тартиб-қоидаларга қайтишни истаб қолди. У вақтлар Совет Иттифоқи ва Ғарб орасида  фақат бир неча каналлар бўйича алоқа йўлга қўйилган эди, қолган соҳалар эса мутлақ ёпиб ташланган эди.

Лекин у вақтлар Ғарбнинг ёмон таъсирини камайтириш бўйича асосий чоралар чегаранинг биз томонида қабул қилинар эди. Энди бўлса Ғарб СССРнинг самарасиз тажрибасидан ўрнак олмоқчига ўхшайди.

Ушбу вазифани амалга ошириш учун Алексей Навальний номидан фойдаланиш муваффақиятли бўлди деса ҳам бўлади. Лекин АҚШ ва Европанинг СССР хатоларини такрорлаётгани – кишини ҳайратга солади, холос.

960
Люди в защитных масках на улице Брюсселя

Европа ўз муаммоларидаги айбдорни топди

857
Европа дипломатияси раҳбари Жозеп Боррел Европарламент махсус қўмитасининг ЕИ демократик жараёнларига хорижлик аралашув бўйича эшитувларида нуқт сўзлаётиб, Россияни ёлғон хабар тарқатиш кампаниясида айблади.

Унинг таъкидига кўра, кампания Евроиттифоқ демократиясини қоралаш ва халқаро ҳамкорлигини заифлаштиришга қаратилган.

Боррел давом этаётган пандемия шароитида ёлғон ва янглиштирадиган ахборотнинг ўта хавфлигини қайд этди. “Биз кремлпараст каналлар қандай ниқоб тақиш фойдасиз эканлиги ҳақидаги фикрларни тарқатишгани, ёки локдаунга қарши овозларни руҳлантирганини кўрдик”, - деди у. Энди эса, дипломатнинг фикрига кўра, бир тарафдан, ғарб препаратлари ва улар ишлаб чиқарувчиларини обрўсизлантиришга уринаётган, бошқа тарафдан, ўзининг маҳсулотларини фаол илгари сураётган Москванинг вакцина дипломатияси биринчи ўринга чиққан.

Амалдорнинг хавотирини тушуниш мумкин. Россияда аксарият одамлар учун ҳаёт кичик ноқулайликлар билан ўз изига тушаётган, ҳукумат пандемия сабаб киритилган чекловларни босқичма-босқич бекор қилаётган бир пайтда Европада янги карантин чекловлари тўлқини авж олмоқда. Финляндияда фавқулодда ҳолат киритилган. Чехияда дунёдаги энг кўп касалланиш даражаси сабаб аҳолига турар ҳудудларини тарк этиш тақиқланган. Италияда ҳам чекловлар кучайтирилган.

Ўз навбатида, деярли бир йиллик тақиқлардан ва уйда ўтиришлардан жуда чарчаган Европа аҳолиси бу чораларнинг бари фақат уларнинг манфаати учун қабул қилинаётгани ҳақидаги ҳукуматларнинг далилларини борган сари ёмонроқ қабул қилмоқда. Оммавий норозилик намойишлари деярли қитъанинг барча нуқталарида авж олди.

Вазият шунчалик мураккабки, Европа сафларининг текислиги кўз ўнгимизда ёйилиб кетмоқда. Чехия Россияга “Спутник V” вакцинасини етказиб беришни сўраб мурожаат қилди – бу мамлакат президенти ва бош вазирининг мувофиқлаштирилган позицияси. Словакия бундан ҳам каттароқ қадам ташлади ва Венгрия, Сербия ва қатор бошқа мамлакатлар ортидан Европа регуляторининг маъқуллашини кутиб ўтирмасдан, Россия вакцинасини тезлаштирилган жараён асносида рўйхатдан ўтказди. Коронавирус билан боғлиқ ўта қийин бўлган поляклар учун Россияга ёрдам сўраб мурожаат қилишлари ақлга сиғмайди, шундай экан улар Хитой билан COVID-19га қарши вакцина хариди юзасидан музокаралар бошлашди.

Вазият роппа-роса бир йил содир бўлган вазиятни кучлироқ эслатмоқда – ўшанда Европа Иттифоқи фавқулодда вазиятда тўлиқ ожизлигини намойиш этганди ва унинг аъзолари улар бошига тушган жиддий инқирозни мустақил ҳал қилишга мажбур бўлишганди.

Фарқ шундаки – ва бу ҳақиқатдан ўта муҳим – ўшанда кенг кўламдаги форс-мажор рўй берганди. Унинг натижасида эса Брюссель, аслида, зудлик билан талаб этиладиган ҳолатларга муносабат билдиришга лаёқатсиз эканини ойдинлашганди. Бу, албатта, Европа учун нохуш кашфиёт бўлди.

Авж олган пандемиянинг кутилмаганлик эффекти юзага келганда ЕИ яна диққат марказда бўлди, чунки ҳамиша унинг кучли саналган томонларига эҳтиёж пайдо бўлди: стратегик режа, қийин жараёнларни ташкил этиш, маблағларни тўплаш ва тақсимлаш. Европа дунёга шунга ўхшаш таҳдидларга қарши қандай курашиш намунасини кўрсатиши даркор эди.

Кўрсатишди.

Энг муҳим йўналишлар бўйича муваффақиятсизликлар натижа бўлди. Европа томонидан танланган локдаун стратегияси муваффақиятсизликка юз тутди, аҳолини эмлаш билан вазиятни таърифлаш учун “ҳалокат” таърифи кўпроқ мос келади.

Шу билан бирга, Европа пандемияга қарши курашишда дарс бермоқчи бўлган мамлакатлардаги барқарор вазиятда бу янада яққолроқ аён бўлади.

Буларнинг замири Европа ҳукуматлари томонидан қабул қилинган хато қарорлардир. Бу ЕИнинг бир йил аввалги эсанкираб қолгани ва ҳаракатсизлигига қараганда обрўсига қаттиқроқ таъсир қилади.

Бундай вазиятларда Шарқий Европа давлатларининг мустақилона хатти-ҳаракатларининг уринишлари рамзий бўлмоқда.  Улар, равшанки, ЕИ таркибида иккинчи тоифали эканликларини тушуниб етишмоқда. Шунингдек, коронавирус муаммоси бўйича ёрдамни қолганлардан кейин тамойили асосида олишларини фаҳмлашмоқда. Натижада эса кўп мамлакатлар уларнинг навбати қачон келишини сабр билан кутмай қўймоқда, бунинг ўрнига Брюссель томонидан санкциялаштирилмаган фаолликни намоён эта бошлашяпти.

Brexit ҳамда Польша ва Венгрия ҳукуматларининг ишончсизлик билан қарашлари ўсиб бориши ортидан бу Европа Иттифоқи учун яхши бўлмаган рамз бўлиб кўринади.

Қарийб олти йил илгари Европа жонбозлик билан ўзига миграция инқирозини ташкиллаштирган эди. Ҳозиргача у бунинг оқибатларини ҳал қилолмаяпти. Пандемияга қарши курашиш Европа сиёсатининг яна бир йирик муваффақиятсизлигини таъминлади.

Брюсселнинг ўз муаммоларини Европа демократияси ва бирдамлигига путур етказаётган ташқи душманларининг кирдикорларига йўйиши, ўз хатоларини қатъий тан олмаслиги булар охиргиси эмаслигини кафолатлайди.

857
Теглар:
Европа

Туризм учун тўлиқ очилган мамлакатлар рўйхати

25
Каждая третья страна в мире полностью закрыты для путешественников, на такие шаги их подтолкнуло более активное распространение коронавируса и появление новых штаммов.

ТОШКЕНТ, 9 мар ― Sputnik. Фақатгина бешта мамлакат туристлар учун тўлиқ очилган, шу билан бирга ҳар учинчи давлат сайёҳлар дам олиши учун ёпиқдир, дейилади Бутунжаҳон туристик ташкилоти баёнотида.

Ташкилот маълумотларига кўра, феврал ойида дунёнинг 217 мамлакатидан туристлар учун 69таси ёпиқ бўлган, яъни - 32 %и, бу давлатларнинг тенг ярмида чегаралар 10 ой давомида ёпиқ бўлган. Яна 73 давлатнинг чегараси (34%) қисман ёпилган. 70та мамлакат (32%) коронавирусга қилинган тест натижаларини тақдим этишни ёки давлатга кириб келгач мажбурий карантин чораларига амал қилишни талаб этади.

Маълум бўлишича, фақатгина бешта мамлакат (2%) туризм учун тўлиқ очиқ - у ерда ҳеч қандай чекловлар йўқ.

Бу рўйхатга Албания, Доминикан Республикаси, Коста-Рика, Шимолий Македония ва Танзания киритилган.

Бутунжаҳон туристик ташкилоти маълумотларига кўра, аксарият мамлакатларда туризм билан шуғулланувчи компаниялар улкан зарар кўрмоқдалар, нега деганда ўтган йилда коронавирус пандемияси туфайли халқаро турсайёҳатлар сони 74%га камайган. Бу 2019 йил билан таққослаганда минус миллиард сайёҳатлардир. Ҳозирда туризм соҳасида 100 миллиондан 120 миллионгача иш ўринлари ёпилиш хавфи остида қолган.

25