Грета Тунберг

Доллар қироллиги якунида ХВЖ барчани янги "яшил қиролга" бўйсундирмоқчи

899
(Янгиланган 10:52 20.10.2020)
Ғарб мамлакатлари бадавлат ҳаётни давом эттираверади, қолган дунё эса – “иқлим ҳимояси” баҳонасида бир умр қашшоқликка маҳкум қилинади.

Дунёнинг энг йирик молиявий бошқарувчиси - ХВЖ ўзининг сўнгги баёнотида “дунё иқтисодини соғломлаштириш” дастурини таклиф қилди.

ХВЖ Covid-19 пандемияси оқибатлари, ижтимоий  ва иқтисодий инқирозни енгиб ўтиш каби олий мақсадлар баҳонасида,  дунё мамлакатларини қарздор қилишнинг янгча тартибини “Бреттон –Вудс 2.0” глобал шартнома лойиҳасини таклиф қилди.

Бреттон–Вудс 2.0 

Бугун кўпчиллик ХВЖнинг ушбу “олий мақсадлари” заминида аслида нималар ётганини  яхши тушунади. Бунга  қарзини тўлаш учун ижтимоий дастурларини қисқартирган ва қимматбаҳо ресурсларини арзимаган пулга сотишга мажбур бўлган ривожланаётган давлатлар жуда яхши мисол бўлади.

ХВЖ бош директори Кристалина Георгиева айтишига қараганда,  коронавирус пандемияси дунё иқтисодиётига шунчалик кучли зарба берганки - 1944 йилда ташкил қилинган Бреттон-Вудс конвенцияси мутлақ “мурдага айланган” ва янги шартнома тузиш вақти келган.

“Биз Андоррани ўзимизнинг 190-аъзо сифатида қабул қилаётган бир вақтда, ХВЖ доирасидаги ҳамкорлик - инсоният ака-укачилик муносабатларининг яққол мисоли бўлиб қолмоқда. Бугун биз янги “Бреттон-Вудс лаҳзаси” олдида турибмиз.

Бир миллиондан ортиқ инсонлар ҳаётини олиб кетган пандемия дунё иқтисодиётини 2020 йилда 4,4 %га қисқартириши ва 2021 йилда 11 триллион долларга қисқаришига олиб келиши  кутилмоқда. Инсоният сўнгги вақтларнинг энг улкан инқирози олдида турибди. Биз унга қарши курашишимиз ва “яхшироқ эрта” қуришимиз  керак”, - деди ХВЖ директори.    

Дунёнинг бош “Шейлоки” (Судхўр-яҳудий – Шекспир қаҳрамони) бу сафар ҳам ўзига содиқ қолди ва фақатгина эски қарзлар шаффофлиги таъминланган ҳамда давлат суверен қарзларини бошқаришни янги тизими ёрдамида “порлоқ келажак” қуриш мумкинлигини таъкидлади.

Бош Шейлокнинг сўзларини Вашингтон амалдорлари тилидан оддий одам тилига таржима қилганда қуйидаги маъно келиб чиқади:

“Биз қарзларнинг янада шаффофлиги ҳамда кредиторларни янада яқинроқ мувофиқлаштириш томон ҳаракат қилишимиз керак. Бизни айни дамда “Катта йигирматаликда” муҳокама қилинаётган “Суверен қарзларни бошқаришнинг умумий асослари” мавзуси ҳам жуда илҳомлантирмоқда.  Шунингдек, биз суверен қарзларни хусусий маблағлар ёрдамида қоплаш масаласини ҳам қўллаб-қувватлаймиз.”  

Айтиш жоизки, ХВЖ сўнгги йилларда фақат G7 –гуруҳига кирувчи давлатлар томонидан бошқариб келинмоқда. Ушбу “нео-колониал” давлатлар клубига кирмайдиган бирорта ҳам давлат, молиявий жиҳатдан қанчалик кучли бўлмасин, ХВЖ бошқарувига яқин йўлатилмади. Масалан Хитой ёки Россия.

Яъни, планетанинг “бош Шейлоки” ҳали ҳануз фақат маълум гуруҳлар манфаати учун хизмат қиладиган “глобализация модели”ни қўллаб-қувватламоқда. “Бретон-Вудс 2.0” шартномаси 1944 йилда 44та давлат томонидан имзоланган биринчи шартномадан деярли фарқ қилмайди.

Ўшанда Совет Иттифоқи делегацияси Бреттон-Вудс шартномаси билан танишиб чиққанидан сўнг, нафақат унга имзо чекиш, балким уни муҳокама қилишдан бош тортиб дарҳол конференцияни тарк этган эди. Уларнинг фикрига кўра бу шартнома дунёни “Уолл-Стрит филиалига” айлантиради. Аслида – ундан ҳам бадтар бўлди.

Иван Данилованинг фикрига кўра, Кристалига Георгиеванинг “қоидаларга асосланган дунё тартибини сақлаб қолиш” деган сўзларини Россия Қримни қайтариши керак деб, “қарзлар шаффофлиги” деган сўзларини эса – Хитой ривожланаётган давлатларга ўзи хохлагандек қарз беравермаслиги керак деб тушуниш керак.

Хитойни “жиловлаш” керак

Хусусан сўнгги вақтларда ХВЖ ва Жаҳон Банки Хитойнинг Африда давлатларида тасири кескин ошиб бораётганидан жиддий хавотирда экани ва бунга қарши чоралар кўраётгани ҳақида хабарлар пайдо бўлмоқда. Хусусан, Хитой ушбу мамлакатларга қулай ва арзон кредитлар бериб, муҳим инфратузилма лойиҳалари қурмоқда. Бу эса албатта Африкада Хитой ролини мисли кўрилмаган даражада кучайишига олиб келмоқда.

Жаҳон банки директори Дэвид Малпасс ушбу вазиятни шундай изоҳлаган эди:

“Хитой ушбу давлатларда молиялаштиришни кўпайтирмоқда. Бу яхши, лекин шартномаларда келишув шартларини тарқатмаслик ҳақидаги пункт бор. Шу сабабли Жаҳон банки уларни кўра олмайди”, деган эди.

Хулоса қилиб айтганда, ХВЖ ва Жаҳон банки Хитой ўзи қарз берган давлатларида, қарз муаммоларини бир ўзи эмас “бош Шейлоклар” билан маслаҳатлашган ҳолда ҳал қилишини истайди.

Бу эса дунёда янги “молиявий ака-укачилик” ташкил қилишни эмас, кўпроқ нима қилиб бўлса ҳам эски – ривожланаётган давлатларни кредитлашнинг неоколониал тизимни сақлаб қолишга уринишни эслатади. Пекин ўзининг арзон ва қулай кредитлари билан бунга жуда халал бермоқда.

Россия - “албатта айбдор”

Шу ўринда, ХВЖ Россияни ҳам турли “қоидабузарликларда” айблаб ўз қарашларини бажаришга босим ўтказишга ҳаракат қилмоқчи бўлди. Масалан, Украинанинг евробондлар бўйича 3 миллиард қарзини. Агар бажармаса янги айбловлар тайёр: Москва шаффоф эмас, ривожланаётган давлатларга ёрдам беришни истамайди ва ҳо казолар.

ХВЖ инсоният “порлоқ келажаги” учун эълон қилган учинчи глобал ташаббуси – Россия иқтисодий хавфсизлиги учун жиддий таҳдид солмоқда.  

“Пандемия шуни кўрсатдики, бундан буён биз соғлиқни сақлаш ва иқлим ўзгариши борасидаги чақириқларни инкор эта олмаймиз – Бу бизнинг учинчи ташаббусимиз”, - деди ХВЖ директори.  

Биз иқлим ўзгариши ҳақидаги хабарларга алоҳида эътибор бермоқдамиз. Бу инсоният гуллаб-яшнашига тўсиқ бўлаётган жиддий таҳдидлар яратмоқда.

Бизнинг изланишлар шуни кўрсатдики, яшил инвестициялар ва углеводородлар нархини ошириш билан биз 2050 йилда миллионлаб янги иш ўринларини яратишимиз мумкин. Биз янада экологик тоза, янада гуллаб-яшнаётган ва янада иш ўринларига бой дунё қуришимиз мумкин.

Бугунги паст фоиз ставкалари ва тўғри инвестициялар  эртага 4 каррали дивидендлар, барча учун иқтисодий ўсиш ва ижтимоий ютуқлар олиб келиши мумкин ва ҳо казо...”  

Амалда эса, бунинг маъноси шундай: Углеводородларлар оммавий фойдаланиш натижасида  150 йилдан ортиқ вақт давомида технологик прогрессдан баҳраманд бўлган Ғарб мамлакатлари бадавлат ҳаётни давом эттираверади, қолган дунё эса – “иқлим ҳимояси” баҳонасида бир умр қашшоқликка маҳкум қилинади. Янги ташаббус  ривожланаётган давлатларни арзон ёнилғи ва ҳатто арзон ва узулуксиз электр энергиясидан маҳрум қилади.

Яшил энергетика эса фақат халқаро амалдорлар, эко-фаоллар ҳамда Европа ва Америка “яшил” компанияларида иш ўринлари яратади.

ХВЖ раҳбари айтган “Углеродлар учун қиммат нархлар” – бу Европа Иттифоқи Россияга бир неча бор пўписа қилган - “Углеводород солиқлари”дан бошқа нарса эмас. Россия, “албатта айбдор”, чунки унда арзон газ ва арзон нефт бор.

Ага ана шундай солиқлар жорий этилса, Россия давлат бюджети миллиардлаб даромадини йўқотади. Грета Тунберг тарафдорлари  эса – бахтли бўлишади. ХВЖ томонидан таклиф қилинаётган “Порлоқ келажак” – бу аслида антиутопия. Чиройли “Экология учун” шиори остида – камбағалликни тан олиш, ХВЖ ва Вашингтонга янгидан бўй сўнишни бошлаш таклиф қилинмоқда.

Лекин ХВЖ бир нарса борасида ҳақ – биз ҳозир дарҳақиқат, тарихий лаҳза олдида турибмиз – фақат "Бреттон-Вудс 2.0"ни қабул қилиш учун эмас, балким 1944 йилда АҚШда яратилган глобализация монстрини бутунлай йўқ қилиш учун. 

899

Нима учун Ғарб Тоғли Қорабоғ бўйича эришилган келишувдан норози

576
(Янгиланган 18:21 24.11.2020)
Франция ташқи ишлар вазири унинг мамлакати Тоғли Қорабоғ аҳолисига ёрдам бериш учун ташкил этилган гуманитар миссия тавсилоятлари билан ўртоқлашди. Ҳудудга жарроҳлар гуруҳи ва тиббий-жарроҳлик асбоб-ускуналарни жўнатиш ҳақида гап кетмоқда.

АҚШ, ўз навбатида, можарода жабрланган аҳолига ёрдам бераётган Қизил Хоч халқаро қўмитасига ва бошқа нодавлат ташкилотларга 5 миллион доллар ажратиш билан чекланди.

Қорабоғ масаласи бўйича Париж ва Вашингтонда иштиёқ этишмаслиги - ҳам риторикада, ҳам ҳаракатларда - улар "яраланган иззатталаблик"ни намойиш қилмоқда, деб айтган Сергей Лавров, нақадар ҳақ бўлганлигини тасдиқлайди.

Озарбайжон президенти Илҳом Алиев ҳам худди шундай деди: АҚШ ва Франция "кеч бўлса ҳам, эришилган келишувга ўзларининг ижобий муносабатларини билдиришди" деб киноя билан айтди.

Ўрнатилган анъанага кўра, Анқара сўз танлашда уялиб ўтирмади. Туркия президентининг матбуот котиби Ғарб НАТО ва Европа Иттифоқи сифатида 30 йилдан бери Қорабоғ қарама-қаршилиги бўйича "аниқ ва реал таклифларни" илгари сура олмаётганини, Россия ва Туркия эса "ўзаро ҳамжиҳатликка" эришганлигини билдирди.

Тоғли Қорабоғ бўйича келишув Ғарб учун аламли мағлубиятга айланди, айниқса - АҚШ ва Франция учун - деб ёзишни дарҳол бошлашди, улар Россия ва ЕХҲТ Минск гуруҳининг ушбу можарони тинч йўл билан ҳал қилиш йўлларини излаш гуруҳи ҳамраиси бўлган.

Агар The National Interest журналистларига ишонадиган бўлсак, Ғарб бу сафар ухлаб қолиб, ҳамма нарсани ўтказиб юборди. Унинг учун ҳам ҳарбий ҳаракатларнинг бошланиши, ҳам Россия тинчликпарвар кучларини киритиш ҳақидаги келишувнинг имзоланиши кутилмаган ҳолат бўлди.

Нашр бунда Америка разведкасини айблади, унинг маълумотларига кўра, улар ҳатто Путин ва Эрдоған музокаралари тўғрисида маълумотни ололмади, натижада эса АҚШнинг минтақадаги позицияси сезиларли даражада заифлашди.

Бироқ, аслида, вазият бундан ҳам ёмонроқ, чунки "разведка ишламади" деган позиция “Қорабоғ масаласи”да АҚШ муваффақиятсизлигининг бундан катта бўлган муаммони яширишга имкон беради.

Қорабоғ масаласини тинч йўл билан ҳал этиш, қарама-қаршилик нисбатан маҳаллий хусусиятига қарамай, глобал сиёсий тизим бошдан ўтказаётган ўзгаришларнинг тубдан янги босқичини бошлаб беради. Бу биринчи марта, АҚШ ва Европа - барча иштирок этаётган томонлар учун бирданига кераксиз ва исталмаган шерик сифатида бўлиб қолди.

Сўнгги 30 йилда Ғарб гегемонлигининг энг муҳим белгиси - унинг ҳамма жойда, барча учун керак бўлган зарурият сифатида бўлган эди.

Ҳар қандай вазиятда, ҳар қандай можарода, - ҳаттоки турли давлатларда ички сиёсий вазиятларда Ғарбга кўмак сўраб мурожаат қилган, ёрдамга умид боғлаган ва кўпинча уни у ёки бу шаклда олган.

Бу ёндашувнинг ёрқин намунаси сифатида Қримда 2014 йил баҳорида, Украина ҳарбийлари "Америка биз билан" деб бақирган ҳолда Россия ҳарбий объектларини "штурм қилган" эпизодни эслаш мумкин. Бу, албатта, кулгили кўринади, бироқ айни пайтда у бутун сайёра бўйлаб - Беларусдан Венесуэлагача, Суриядан Гонконггача - кўплаб одамлар, шу жумладан юқори амалдорларнинг фикрлаш тарзини жуда аниқ акс эттиради.

Бундан ташқари, бу ҳолат Ғарб томонидан мақсадга мувофиқ равишда қўллаб-қувватланади, дунёдаги ҳар қандай муаммо ва низоларга ҳеч бўлмаганда вето ҳуқуқига эга бўлишга интилади. Бу, аслида, унинг геосиёсий устунлигининг асосий таркибий қисмларидан бири.

Ҳозирги Қорабоғ тинч йўл билан ҳал қилиш ўзига хослиги шундаки, унда барча иштирокчи томонлардан Ғарб бирдан кесилди. Бу жуда ҳам таъсирли, чунки музокаралар жараёни осонликча бўлмади.

Бироқ, ўрнатилган жаҳон анъаналарига асосан АҚШ ёки Европани иштирок этишга жалб қилиш ўрнига, ҳар ким бир овоздан "буни ўзимиз ҳал қиламиз" деган ишончга амал қилди.

Улар ҳақиқатан ҳам ҳал қилишди – воқеа содир бўлиб ўтгандан кейин эришилган ва амалга оширишга киришилган келишув Ғарбга, бутун дунё олдига қўйилди.

Шундай қилиб, АҚШ таъсирининг яна бир асосий тошига, дунё тизимида алоҳида мавқега эга бўлиш талабига жуда кучли зарба берилди. Амалиёт шуни кўрсатадики, биринчи муваффақиятли уринишдан кейин албатта бошқалари етиб келади.

Ажабланарли жойи йўқ, америкаликлар воқеани разведканинг тасодифий муваффақиятсизлиги, деб ҳисоблашни афзал кўришмоқда. Тоғли Қорабоғда тинч йўл билан ҳал қилиш ҳақиқатда дунё сиёсий тизимидаги, аста-секин АҚШ ва умуман Ғарбни ундаги эксклюзив мақомидан маҳрум этади, яна бир тектоник силжишни англатади, улар учун бу ҳақиқатга иқрор бўлиш ва оммавий тан олинишдан кўра қулайроқдир.

576
Теглар:
Тоғли Қорабоғ

Қонунсизлик: Россия устидан АҚШ разведка парвозлари кимга керак

683
(Янгиланган 17:11 24.11.2020)
Трамп маъмурияти даврида АҚШ халқаро хавфсизлик тизимидаги бир неча шартномалардан чиқди. Байден жамоаси уларга қайтмоқчи бўлса - бу жуда мушкул бўлади.

ТОШКЕНТ, 24 ноя —Sputnik, Софья Мельничук. АҚШнинг Очиқ осмон шартномасидан (ООШ) чиқиш ҳақидаги огоҳлантирув хатининг муддати тугади. Устига устак Вашингтон Москвани “йиллар давомида ООШни бузиб келишда” айблади.

Трамп маъмурияти мамлакатни эскириб кетган ва “рақибларга устунлик бераётган ҳамда миллий хавфсизликка таҳдид қилаётган” шартномалардан чиқардик деб ҳисоблайди. Лекин Байден жамоаси АҚШ осмонини яна очади деган умид пайдо бўлмоқда.

Ишонч бўлмаса ООШга ўрин йўқ

Оқ уйнинг Москвага энг катта даъволаридан бири, бу – айрим ҳудудлар устидан учиб ўтишга қўйилган таъқиқлар эди. Хусусан, Жанубий Осетия, Абхазия, Чеченистон ва Калининград. Бунга жавобан АҚШ Аляска ва Тинч океанидаги бир неча ороллар устидан парвоз қилишни таъқиқлаб қўйишди.

2002 йилда 35 давлат  томонидан имзоланган шартномага кўра,  ушбу давлатлар бир-бирларининг ҳудудлари устидан разведка парвозлари амалга оширишлари мумкин. Бунда жамланган маълумотлар барча учун очиқ бўлади. Парвозларни амалга ошираётган самолётларда қурол бўлмаслиги ҳамда унинг бортида назорат қилинаётган давлат вакили бўлиши керак.

2019 йилда ООШ доирасида 1,5 мингта парвозлар амалга оширилди. Улардан мақсад – нафақат назоратни кучайтириш, балким бир-бирига  муайян сиёсий сигналлар беришни ҳам назарда тутади. Хусусан 2014 йилда Донбассда қуролли можаро бошланганидан сўнг, АҚШ Украина шарқида Киевни қўллаб-қувватлаш рамзи сифатида доимий парвозлар амалга оширишни йўлга қўйган эди.

Нопок ўйинлар

Кремль ушбу шартномани ўзаро ишонч ва қурол-яроғ устидан назорат қилиш учун муҳим фактор деб ҳисоблайди. АҚШнинг ундан чиқиши шартноманинг аҳамиятини йўққа чиқаради. Лекин Москва, маълум шартлар асосида унга амал қилишда давом этади.

Биринчи шарт – Европа давлатлари разведка парвози давомида ўзлари жамлаган маълумотларни АҚШга бермасликни кафолатлашлари керак. Иккинчиси – Россия самолётлари Европада жойлашган америка объектларини инспекция қилиши мумкин.

Лекин ҳозирча ушбу давлатлардан ҳеч қандай кафолат олинмади ва Москвани бундай вазият мутлақ қониқтирмайди.

“АҚШ ўз иттифоқдошларидан Москва шартларига рози бўлиш ва Вашингтон шартномадан чиққанидан сўнг ҳам, маълумотларни уларга юбориб туришни талаб қилаётгани сир эмас, - дейди Венадаги Россия ҳарбий хавфсизлик делегацияси раҳбари Константин Гаврилов.   — Бу нафақат ООШни бузиш, балким ушбу шартнома асосида қандайдир нопок ўйинлар олиб боришдир. ООШ Вашингтоннинг халқаро қурол-аслаҳани назорат қилиш тизимини бузиш йўлида қўйшаг навбатдаги қадами бўлди”.

“Бу ақлсизлик”

АҚШнинг ООШдан чиқиши биринчи навбатда унинг Европадаги иттифоқчиларига таъсир қилади. Улар учун Америка самолётлари жамлаган маълумотлар жуда керак. Бир қатор европа давлатлари бу борада ўз афсусларини айтишди. “Биз Россия томонидан ушбу шартномани бажаришда айрим қийинчиликлар бўлганини тушунамиз, лекин бизнингча бу шартномадан чиқишга етарли асос бўлмайди”, - деди Германия ТИВ раҳбари Хайко Маас.

Франция ТИВи АҚШ Москва томонидан шартнома бузилгани ҳақида ҳеч қандай далиллар тақдим этмаганини қайд этди. Испания, Бельгия, Финляндия, Италия, Люксембург, Нидерланд, Чехия ва Швеция биргаликда эълон қилган баёнотида ООШ “фойдали ва амал қилаётган” шартнома бўлиб қолишини билдиришган.

АҚШнинг ўзида ҳам бу борада якдиллик йўқ. Масалан Сенатнинг халқаро муносабатлар бўйича вакили Роберт Мендес Оқ уй ҳаракатларини шундай баҳолайди: "Президент Трамп, сайловда ютқизганидан сўнг, сурбетларча қонунларни менсимагасдан, бир томонлама сиёсийлашган тартибда шартномадан чиқди”, - деди.  

“Бу ақлсизлик”, - деди Миллий хавфсизлик агентлиги собиқ директори АҚШ Ҳарбий ҳаво кучлари генерали Майкл Хайден. Рональд Рейген даврида Давлат депаратаменти раҳбари бўлган Жордж Шульц ва барак Обаманинг норасмий маслаҳатчиси Сэмьюэл Нанн Оқ Уйга Очиқ осмон шартномасини сақлаб қолиш ҳақида хаб юборишди.

Шартномалар якуни

Дональд Трампнинг 4 йиллик президентлик даврида бутун дунё унинг қурол-аслаҳа соҳасида назоратни сақлаб қолишдан манфаатдор эмаслигини тушунди. 2018 йилда у Теҳрон 2015 йилда имзоланган шартномага амал қилмаётганини рўкач қилиб “Эрон ядрой дастури ҳаракатлари” шартномасидан чиқишини эълон қилган эди.

Орадан бир йил ўтиб у Рейган ва Горбачев томонидан имзоланган Ўрта ва яқин масофа ракеталари шартномасидан ҳам чиқди.

2020 йилда Оқ Уйда 1992 йилдан буён илк бор ядровий синовлар муҳокама қилингани маълум бўлди. Агар ушбу ҳолат олдинроқ  юз берганида бу АҚШ, Россия, Хитой, Британия ва Франция орасида имзоланган шартномани бузишни англатган бўлар эди.

2010 йилда имзоланган Стратегик ҳужум қуроллари ҳақидаги шартнома (СНВ-3) тақдири ҳам ҳозирча номаълум бўлиб қолмоқда. Ўтган йили бўлиб ўтган музокараларда АҚШ Россияга қўшимча шартлар қўйди. Улар орасида бажариб бўлмайдиганлари ҳам бор. Масалан Хитойни ушбу шартномага қўшиш. СНВ-3 муддати келгуси йил февралида тугайди. Экспертлар унинг узайтирилиши даргумон деб ҳисоблашади.

Нима бўлганда ҳам Очиқ Осмон шартномаси Дональд Трамп маъмуриятининг сўнгги қурбони бўлади деб умид қиламиз. Ҳозирча Жо Байденни расмий ғалаба билан табриклашга ҳали эрта, лекин унинг ҳукумат бошига келиши эҳтимоли кун сайин ортиб бормоқда.

Янгидан кириш

Айрим экспертлар хулосаига кўра, Байден ООШга қайтадан кириш масаласини ўйлаб кўриши керак, лекин бунинг амалга ошиши амри маҳол, деб ҳисоблайди НИУ ВШЭнинг Европа ва Халқаро изланишлар маркази директори Дмитрий Суслов.

“АҚШда бир неча 10 йиллар давомида жамланган аниқ тажриба бор: улар қуролларни назорат қилиш борасида бирор шартномадан чиқса, унга бошқа қайтиб кирмайди”, - дейди мутахассис. Устига- устак  ООШ бўйича Россияга Оқ уй ва Пентагон томонидан Обама давриларидан буён турзи даъволар билдириб келинаётган эди.  

Ундан ташқари янги шартнома Конгресснинг юқори палатаси томонидан ратификация қилиниши керак. У ерда аксарият республикачилар бўлгани учун, бу янги муаммолар келтириб чиқариши мумкин.

“Байден собиқ президент қарорини бекор қилмоқчи бўлса ҳам - бу бир қатор муаммоларга дуч келиши мумкин. Устига устак Трамп маъмурияти ҳозир ушбу йўналишда янги муаммолар яратмоқда: Оқ уй Ҳаво кучларини кузатув парвозларида фойдаланилаётган самолётлардан воз кечишни талаб қилмоқда”, - дейди ПИР маркази консультанти, Бошқарув қарорлари қабул қилиш маркази катта эксперти Олег Шакиров.

Узоқ йиллар давомида, республикачилар босими остида Конгресс ушбу самолётларни замонавийлаштиришга маблағ ажратмай келаётган эди. Ушбу самолётларсиз ООШга қайтиш ҳам мураккаб бўлади, деб ҳисоблайди эксперт.

Очиқ осмон шартномасига қарши бўлганлар Байден жамоасида ҳам бор. Масалан Майкл Карпентер — ташқи сиёсат бўйича собиқ маслаҳатчи, у ҳам АҚШнинг ушбу шартномада иштирок этишига қарши бўлган. Унинг фикрича Россия ООШ парвозлари орқали американинг инфратузилмавий объектларига зарар етказиш учун маълумот жамламоқда.  

Умумий хулоса шундан иборатки, Байденнинг асосий ғояси – Европа билан ишончли муносабатлар ўрнатиш, дейди Шакиров. Европа учун ООШнинг муҳимлигини ҳисобга олган ҳолда, АҚШ вақти келиб ушбу шартномага қайтиши ҳам мумкин, - иттифоқдошлари учун.

683
Доллары США

Аҳоли бандлигига кўмаклашиш маркази директори йирик фирибгарликка қўл урди

10
Директор фуқаролардан бирини юқори лавозимдаги танишлари орқали Тошкент шаҳридаги туғруқ комплексларидан бирига раҳбар лавозимига тайинлатиш учун 30 минг доллар "рағбат" сўраган

ТОШКЕНТ, 26 ноя - Sputnik. Бектемир туман аҳоли бандлигига кўмаклашиш маркази директори ўтказилган тезкор тадбир давомида фирибгарлик устида ушланди, деб хабар қилмоқда Бош прокуратура матбуот хизмати.

Хабарда айтилишича, гап Бектемир туман аҳоли бандлигига кўмаклашиш маркази директори М.А. ҳақида бормоқда.

У фуқаро Ш.А.нинг турмуш ўртоғини Тошкент шаҳридаги туғруқ комплексларидан бирига раҳбар лавозимига тайинлатиб бериш эвазига 30 000 АҚШ доллар талаб қилган.

У бу ишни юқори лавозимдаги танишлари орқали бажармоқчи бўлган.

Пулнинг учдан бир қисмини олган вақтида ашёвий далил билан ушланган.

Мазкур ҳолат юзасидан М.А.га нисбатан Жиноят кодексининг 168-моддаси 3-қисми ва 28, 211-моддаси билан жиноят иши қўзғатилиб, тергов ҳаракатлари ўтказилмоқда.

10