Национальный банк Узбекистана

Келгуси йилда Ўзбекистон ЯИМи сезиларли ўсади - ЕТТБ

305
(Янгиланган 19:19 13.05.2020)
2020 йилда Марказий Осиёда иқтисодиётлар ўртача 1,2%ни йўқотади, аммо 2021 йилда 5,8% гача тикланади - ЕТТБ прогнози.

ТОШКЕНТ, 13 май - Sputnik. Европа тикланиш ва тараққиёт банки глобал иқтисодиётнинг келгуси йил учун янги прогнозини эълон қилди. Таъкидланишича, аксарият давлатларда иқтисодий кўрсаткичларнинг пасайиши кутилмоқда. Бироқ, истиснолар ҳам мавжуд - бу Ўзбекистон, Туркманистон ва Миср.

Ҳужжатда таъкидланганидек, Ўзбекистонда ЯИМ ўсиши 1,5% гача пасаяди, аммо 2021 йилда экспортнинг тикланиши ва ички талабнинг ўсиши фонида иқтисодиёт ўсиши 6,5% гача кўтарилиши кутилмоқда. Эслатиб ўтамиз 2019 йилда Ўзбекистон ЯИМи 5,6%га ўсган эди. 

Йилнинг биринчи чорагида ЯИМ 4,1 %га ўсди, аммо мутахассисларнинг фикрига кўра, карантин тадбирларининг таъсири кучайган иккинчи чоракда бу кўрсаткич пасайиши мумкин.

2020 йилнинг биринчи чорагида, Марказий Осиёнинг бошқа мамлакатларига қараганда товарлар ва бозорлар турлича бўлишига қарамай, экспорт ҳажми 11 %га камайди (ўтган йилнинг шу даврига нисбатан). 2019 йилда бутун экспортнинг қарийб 50 фоизи товарлар экспортига тўғри келди ва товарлар экспортининг ярмидан кўпи олтин ҳиссасига тўғри келди.

Таҳлилчиларга кўра, Хитой 2019 йилда Ўзбекистон учун асосий бозор бўлган, аммо унинг умумий экспортдаги улуши атиги 14 фоизни ташкил этган (асосан газ экспорти).

Хусусий секторни кредитлашдаги фаол ўсиш (2019 йилнинг декабрида ўтган йилнинг шу даврига нисбатан 26% га ўсиши) заифлик манбаи бўлиши мумкин, чунки ушбу иқтисодий таназзул даврида бизнес кредитларни қайтариш қобилиятини йўқотиши мумкин. Буларнинг барчаси банк тизимининг барқарорлигига салбий таъсир кўрсатади.

Россиядан пул ўтказмалари камаяди, бундан аҳолининг энг заиф қатламлари жабр кўради. Туризм ва меҳмондорчилик соҳалари ҳам коронавирус инқирози биринчи навбатда таъсир кўрсатган соҳалар қаторига тушди.

Ўрта ҳисобда, ЕТТБнинг шерик-давлатларида иқтисодий пасайиш 3,5% даражасида бўлади. Агар ижтимоий узоқлаштириш чоралари кутилганидан узоқроқ вақт давомида қўлланилса, турғунлик янада ёмонроқ кечиши мумкин ва кўрсаткичлар 2019 йил даражасигача кўтарилмайди, ва эҳтимол яна бир неча йил давомида.

Марказий Осиёда иқтисодиётлар ўртача 1,2% йўқотади, аммо 2021 йилда 5,8% гача тикланади.

Ўзбекистон ва Қозоғистон иқтисодиётни сезиларли даражада қўллаб-қувватлаш учун мавжуд манбалардан фойдаланмоқда. Бироқ, Қирғизистон, Монголия ва Тожикистон жиддий чекланган молиявий имкониятлардан ва катта қарзлардан азият чекмоқда.

Нефт ва газ экспортчилари (масалан, Ўзбекистон, Қозоғистон ва Туркманистон) иқтисодиётга карантин чораларининг салбий таъсирини юмшатиш учун катта молиявий кўмак ва халқаро маблағларга таяниши мумкин бўлса-да, ушбу мамлакатлар энергия манбаъларига талабнинг кескин пасайиши туфайли ўзларига босимни ҳис қилишади.

Эслатиб ўтамиз, ЕТТБ раҳбари COVID-19 билан боғлиқ карантин чоралари жорий қилинишидан олдин Ўзбекистонга ташриф буюрган эди. Март ойи бошида у Шавкат Мирзиёев билан учрашди. Учрашувда томонлар узоқ муддатли ҳамкорликнинг устувор йўналишларини муҳокама қилдилар.

Сума Чакрабарти ЕТТБ Ўзбекистонда олиб борилаётган ислоҳотлар дастурини ҳар томонлама қўллаб-қувватлашга ва ҳамкорлик портфелини тубдан кенгайтиришга тайёрлигини тасдиқлади.

Алоҳида эътибор инфратузилмани модернизация қилиш бўйича устувор лойиҳаларни тайёрлаш ва амалга оширишга, банк сектори ривожланиши, тўқимачилик ва саноатнинг бошқа соҳаларини, кичик бизнес ташаббусларига алоҳида эътибор қаратилмоқда.

305
Выставка товаров Узбекистана в Душанбе

Ўзбекистон Тожикистонга маҳсулотлар экспорти ҳажмини оширди

171
Давлат статистика қўмитаси маълумотларига кўра, саккиз ой мобайнида Тожикистонга амалга оширилган экспорт ҳажми ўтган йилнинг мос даврига солиштирилганда 65,1 млн. AҚШ долларига кўп.

ТОШКЕНТ, 22 сен - Sputnik. Жорий йилнинг 1 сентябрь ҳолатига Ўзбекистон билан Тожикистон ўртасидаги савдо айланмаси 317,0 млн. AҚШ долларини ташкил этган.

Бунда экспорт улуши 255,1 млн. AҚШ доллари ва импорт ҳажми 61,9 млн. AҚШ долларига тенг.

Давлат статистика қўмитаси маълумотларига кўра, саккиз ой мобайнида Тожикистонга амалга оширилган экспорт ҳажми ўтган йилнинг мос даврига солиштирилганда 65,1 млн. AҚШ долларига кўп.

Маълумот шрнида, экспорт таркибида хизматлар (72,1 млн.), кимёвий воситалар ва улардан олинадиган маҳсулотлар (42,9 млн.), озиқ-овқат маҳсулотлари (38,9 млн.), энергия ва нефт маҳсулотлари (28,8 млн.), қора металлар ва улардан тайёрланган маҳсулотлар (20,4 млн.) ва бошқа маҳсулотлар 52 млн. АҚШ долларини ташкил этган.

Эслатиб ўтамиз, айни вақтда Ўзбекистон бош вазири Абдулла Ариповнинг 28-30 сентябр кунлари Тожикистонга ташрифи арафасида икки давлат ўртасида кенг кўламли тадбирлар ўтказилмоқда.

171
Зарядка электромобиля

Ўзбекистонда электромобиль импорти кескин ўсди

178
8 ойида Ўзбекистонга хориждан 73 та электромобиль импорт қилинган. Бу кўрсаткич ўтган йилнинг шу даври билан солиштирилганда 53 тага кўп.

ТОШКЕНТ, 22 сен — Sputnik. Ўзбекистонда электромобиль импорти кескин ўсди. Бундан Давлат статистика қўмитаси маълумотлари дарак бермоқда.

2020 йилнинг 8 ойида Ўзбекистонга хориждан 73 та электромобиль импорт қилинган. Бу кўрсаткич ўтган йилнинг шу даври билан солиштирилганда 53 тага кўп.

Бу йил Хитойдан – 50 та, Корея Республикасидан – 12 та ҳамда Германия, Бирлашган Араб Амирликлари, Россия Федерацияси ва Грузия каби давлатлардан 11 та электромобиль импорт қилинган.

Жорий йилда импорт қилинган электромобиллар учун 1,7 миллион доллар сарфланган.

178

COVID, қурол ва тинчлик. Путиннинг БМТдаги чиқиши

426
(Янгиланган 22:22 22.09.2020)
Иккинчи жаҳон уруши якунларининг ўзбошимчалик билан шарҳлаш сингари сиёсий уринишлар калтабинликдир ва урушдан кейинги дунё тартиботи асосларига путур етказади, дея таъкидлади Путин ўз чиқишида.

ТОШКЕНТ, 22 сен - Sputnik. Россия президенти Владимир Путин БМТ Бош ассамблеясида нутқ сўзлади ва ташкилот низомининг аҳамияти ҳақида эслатиб ўтди.

БМТ ўз вазифасини муносиб бажармоқда, деди Путин

Путин 2020 йилда дунё Иккинчи жаҳон уруши якуни ва БМТ ташкил топганининг 75 йиллигини нишонлаётганини эслатиб ўтди.

"БМТ низоми халқаро ҳуқуқнинг бош манбаи бўлиб қолмоқда, ўтган йиллар эса Ташкилот "тинчликни сақлаш, халқлар ва минтақаларнинг барқарор ривожланиши ҳамда маҳаллий инқирозларни енгиб ўтишда ёрдам ёрдам бериш сингари ўзининг бош миссиясини муносиб амалга ошираётганини кўрсатди", - деди Путин.

Россия етакчиси БМТ бугунги кун реалликларига мослашиши зарурлигини қўшимча қилди.

Пандемия вақтида инсонпарварлик танқислиги

Пандемия вақтида давлатлараро даражада инсонпарварлик танқислиги ҳолатлари учради, БМТ ўз обрўйини ишлатиши керак, деб ҳисоблайди РФ етакчиси Владимир Путин.

"Кўплаб мамлакатлар ҳеч қандай манфаатсиз ва очиқчасига бир-бирига ердам беришди ва ёрдам бериб келишмоқда. Аммо, шундай ҳолатлар бўлдики, давлатлараро, расмий даражаларда инсонпарварлик, хоҳланг, яхшилик, деб айтинг, танқислиги ўзини кўрсатди. Фикримизча, БМТ обрўйи кўпёқлама ва иккиёқлама муносаббатларда инсонпарварлик, одамгарчилик ролини мустаҳкамлаш ва оширишга хизмат қила олар эди.Бу жамоатчилик ва ёшлар алмашинуви, маданий алоқалар, ижтимоий ва таълим дастурлари, спорт, илмий технологиялар, атроф-муҳит ва одамлар саломатлигини муҳоқаза қилиш соҳаларидаги кооперациялардир", - деди Путин.

Тарихни сохталаштиришга уриниш ҳақида

Иккинчи жаҳон уруши якунларининг ўзбошимчалик билан талқин қилиш сингари сиёсий уринишлар калтабинликдир ва урушдан кейинги дунё тартиботи асосларига путур етказади, дея таъкидлади Путин ўз чиқишида.

"Тарих сабоқларини унутиш калтабинлик ва ўта масъулиятсизликдир, худди Иккинчи жаҳон уруши сабаби, бориши ва якунларини ўзбошимчалик билан, фактларга эмас, балки уйдирмаларга таянган ҳолда сиёсийлаштириб талқин қилишга уриниш сингари. Иттифоқдошлар анжумани ва Нюрнберг трибунали қарорларини бошқачалаштириш - бу шунчаки тубанлик ва нацизмга қарши курашганлар хотираси олдида жиноят. Бу урушдан кейинги дунё тартиботи асосларига тўғридан-тўғри ва қақшаткич зарба бериш билан тенг", - деди Путин.

Бу айниқса, глобал барқарорлик жиддий синовларга дуч келаётган бир шароитда жуда хавфли, дея қўшимча қилди РФ президенти.

Яшил йўлаклар ҳақида

Россия Федерациясининг савдо, шу жумладан, озиқ-овқат маҳсулотлари учун мўлжалланган ва савдо урушлари ва санкциялардан холи "яшил йўлаклар" ҳақидаги таклифи айниқса шу ниҳоятда долзарбдир, деб хабар қилди Владимир Путин.

"Россиянинг савдо урушлари ва санкцияларидан холи бўлган, биринчи навбатда пандемияга қарши курашишда зарур бўлган муҳим товарлар, озиқ-овқат, дори-дармон воситалари, шахсий ҳимоя воситалари учун зарур бўлган "яшил йўлаклар" дея номланувчи таклифига эътибор қаратишларингизни истардим. Ва умуман олганда, жаҳон савдосини тўсиқлар, таъқиқлар, чекловлар, ноқонуний санкциялардан тозалаш, озод қилиш глобал ўсишни тиклаш ва ишсизликни камайтириш учун яхши ёрдам бўлиши мумкин эди ", деди Путин БМТ Бош ассамблеясининг 75-сессиясидаги сўзлаган нутқи давомида.

Киберхавфсизлик муаммоси

Путин рақамли технологияларнинг экстремист ва террорчилар қўлига тушиши мумкинлиги, шу боис, киберхавфсизлик муаммоси эътиборга моликлиги хусусида огоҳлантирди.

"Ҳар қандай бошқа инновациялар сингари рақамли технологиялар бошқариб бўлмас тарқалиш хусусиятига эга. Худди оддий қурол сингари у нафақат минтақавий можаролар зонаси, балки ўзига тўқ фаровон мамлакатларда турли хил радикал ва экстремистлар қўлига тушиши ва бу орқали улкан хатарларни юзага келтириши мумкин", - деди Путин.

Путинга кўра, шу муносабат билан киберхавфсизлик масалалари, энг олд рақамли технологияларни қўллаш мавзулари БМТ майдонида энг жиддий мулоқот олиб боришга лойиқ. Янги даврда одамлар ҳуқуқлари ва шахсий ҳаётга бўлган ҳуқуқлари қай даражада ҳимояланган бўлади, бу борада одамларни эшитиш, улар хавфсираётган нарсаларни тушуниш муҳим", - деди Путин.

426