Рабочие-строители на крыше здания в Москве.

МДҲ Миграция кодекси қандай бўлиши кутилмоқда?

375
(Янгиланган 18:39 23.10.2019)
Қонунчилик акти МДҲ маконида миграция соҳасидаги меъёрларни бирлаштириб, тартибга келтиради. Лойиҳа хорижий ишчи кучини ёллаш, муҳожирларнинг бегона ўлкада мослашуви, ижтимоий ҳимояси каби жабҳаларни қамраб олган.

ТОШКЕНТ, 23 окт — Sputnik, Марина Чернышова-Мельник. Мустақил Давлатлар Ҳамдўстлиги аъзо-давлатлари Парламентлараро ассамблеяси (МДҲ ПА) штаб-квартирасида Ижтимоий сиёсат ва инсон ҳуқуқлари бўйича Доимий комиссиянинг йиғилиши бўлиб ўтди.

Миграция ва фуқароликни расмийлаштириш бош бошқармаси сайти иш бошлади

Меҳнат миграцияси, мудофаа ва хавфсизлик масалалари, ушбу соҳаларда қонунчиликни қандай такомиллаштириш ва мавжуд таҳдидларга қандай қарши туриш мумкин кабилар собиқ иттифоқ республикалари парламент, илмий доиралар, мутасадди  ташкилот ва халқаро тузилмалар вакиллари диққат-эътиборида бўлди.

МДҲ Миграция кодексининг асоси

Кодекс МДҲ давлатларида қўлланиладиган миграция соҳасидаги актуал қонунларнинг бирлашмаси бўлиб, у тавсия хусусиятига эга тизимлаштирилган ҳуқуқий актдир.

Яъни ушбу кодекс аслида қонун ҳам эмас, ва унинг МДҲ ҳудудида на бугун ва на келажакда кучга киришини кутиш мумкин.

Шундай бўлса-да, 25 бобдан таркиб топган 100-бетли ушбу кодекс аъзо-мамлакатлар учун муҳим бўлган мавзулар: бошқа давлатлар ҳудудида чет эл фуқаросининг ҳуқуқий ҳолати, ички ва ташқи миграция, кириш-чиқиш тартиби, хорижий ишчи кучини ёллаш, муҳожирларнинг бегона ўлкада мослашуви, солиқ солиниши ва давлат божлари тўлови, муҳожирларнинг ижтимоий ҳимояси ва шу кабиларни қамраб олган.

Бугунги кунга келиб, Миграция кодекси фақат Озарбайжонда қабул қилинган. Қолган МДҲ давлатларида миграция соҳасидаги расмий ҳужжатларнинг ишлаб чиқилишида мазкур кодекс асос қилиб олиниши, амалдаги қонунларга қўшимча ва ўзгартишлар киритилиши маълум қилинди.

Сервис ташкилотлар ва ишчи кучининг ягона реестри

Кодекснинг муҳим жиҳатлари ҳақида муаллифлар сўз юритар экан, хусусан, электрон ҳужжат алмашинувига ўтиш, электрон имзо қўлланилиши, диспансеризация давомида ходимлар кафолатлари алоҳида қайд этилди.

Муҳокамалар давомида энг кўп мунозарага сабабчи бўлган боб хорижий ишчиларни жалб қилиш тўғрисидаги боб бўлди.

“Бу мавзуга доир ҳуқуқий меъёр ишлаб чиқиш вазифаси олдимизда турган эди. МДҲ мамлакатларининг амалдаги меъёрларида масаланинг қонуний асоси умуман йўқлиги аниқланди. Шунинг учун ҳам халқаро ҳуқуқ ва ҳар бир аъзо-давлатнинг конституцион тамойиллари бунда асос қилиб олинадиган бўлди”, - деди РФ президенти ҳузуридаги Россия халқ хўжалиги ва давлат хизмати академияси кафедра доценти Галина Елистратова.

Экспертлар мазкур кодекснинг алоҳида бобларига эътиборини қаратар экан, унда миграция соҳасида хизмат кўрсатувчи давлат ва нодавлат сервис ташкилотлари, уларнинг фаолиятига оид қоидалар, воситачи-фирмаларнинг аккредитацияси, уларнинг ҳақ-ҳуқуқлари, мажбуриятлари ва ишдаги чекловлар аниқ белгилаб ўтилганлигини қайд этдилар.

Сервис ташкилот хорижий фуқаронинг патент олиши, қонуний иш топиши, меҳнат шартномаси, турар-жой ижараси бўйича шартномаларни тузиш, меҳнат миллий бозорида актуал бўш иш жойлари базасини юргизиш кабиларда кўмаклашади.

Шу ўринда сервис ташкилотларга миграция соҳасида хизмат кўрсатиш ҳуқуқини мутасадди давлат органлари бериши кераклиги кодекснинг алоҳида моддасида кўрсатилган. Бу каби ташкилот раҳбарлигига ташқи меҳнат миграцияси соҳасида камида икки йил фаолият юритган кишиларгина даъвогарлик қила олиши ҳам белгилаб ўтилган.

Ўзбекистонда Россия миграция марказлари очилиши мумкин

Ўз мутахассислигини тасдиқлаган ва меҳнат қонунчилиги асосида фаолият юритишга тайёр бўлган чет эл фуқароларининг доимий ягона реестрини жорий этиш Қирғизистон Жокоргу Кенеши вакиллари томонидан таклиф қилинди.

Трудовые мигранты возвращаются домой
Министерство занятости и трудовых отношений Узбекистана

Қизғин муҳокамалардан сўнг, барча таклифлар кодекс лойиҳасига қўшилиб, уни тасдиқлатиш Парламентлараро комиссиянинг навбатдаги йиғилиши кун тартибига киритилди. Комиссия раиси Ариф Гафар ўғли Рагимзаде ҳамкасбларини мазкур Миграция кодексини чексиз кенгайтириш ва қайта-қайта қўшимча қоидалар билан тўлдириб бориш истагидан воз кечишга чақирди.

“Соҳадаги барча тилак ва таклифларни биргина қонун доирасида қамраб бўлмайди. Ҳужжат миграция соҳасига бағишланган. Асосий қоидалар қатъиян мавзу доирасида бўлиши зарур. Умид қиламизки, берилган таклифлар МДҲ аъзо-давлатларининг миграция соҳасидаги қонунларининг такомиллашувига ҳисса қўшади”, - дея сўзига якун ясади эксперт.

375
Вице-президент фонда Миграция XXI век Наталья Власова

Россия мигрантларсиз мавсумий қишлоқ хўжалик ишларини бажара оладими?

798
(Янгиланган 20:40 26.05.2020)
Чет эл фуқаролари ҳар йили РФга келиб, экин ва йиғим-терим пайтида катта ёрдам беришган, дейди миграция масалалари бўйича эксперт Наталья Власова.

Россия президенти қошидаги Халқ хўжалиги ва давлат ҳизмати академияси (РАНХиГС) ҳисоб-китобларига кўра, РФда қишлоқ хўжалигида 500 мингга яқин мигрант ишлайди. Мутахассисларнинг фикрича, экин ва йиғим-терим кампаниясини муваффақиятли ўтказиш учун уларга пандемия туфайли ёпиқ бўлган чегаралар шароитида ҳам келишига рухсат бериш керак, деб ёзади РБК.

Миграция бўйича мутахассис Наталья Власованинг таъкидлашича, Россияда ҳар доим ҳам қишлоқ хўжалигида ишчи кучи етишмаган.

"Эндиликда, март ойидан бери бизга мигрантлар келолмаганлиги сабабли, жуда кучли танқислик ҳис қилинади. Буюк Британия, Франция, Германия тажрибаси шуни кўрсатадики, пандемия туфайли ишсиз қолган аҳолини жалб қилишга уринишлар ҳеч қандай самара бермайди. Баъзи одамлар  рози бўлишган, аммо далада ўтган бир кундан кейин деярли ҳамма давом этишдан бош тортди. Эҳтимол, бизда ҳам шундай бўлади, чунки қишлоқ хўжалигида меҳнат жуда оғир", - деди Наталья Власова Sputnik радиосига.

Шу билан бирга у Марказий осиёликлар бундай қийин ишга кўникканлигини таъкидлади.

"Улар бизга ҳар йили келиб, экин ва йиғим-терим пайтида катта ёрдам беришган, - дейди мутахассис. Бу масалани қандай ҳал қилса бўлади? Ахир, аҳолининг озиқ-овқат хавфсизлигини таъминлаш энг муҳим вазифалардан бири, демак, ташқи ишлар вазирлиги, ички ишлар вазирлиги ва қишлоқ хўжалиги вазирлиги билан биргаликда бу масалани кўтариши ва бошқа давлатларнинг ҳукуматларидан ўз фуқароларига қишлоқ хўжалигидаги ишларга боришига рухсат беришларини сўрашлари керак. Буни амалга ошириш учун РФнинг қайси субъекти қанча мигрантга эҳтиёжи борлигини ва Россияга келганида уларни у жойларга қандай етказишликни аниқ билиш керак. Катта ишлар турипти олдинда, аммо менимча, бу масалани ҳал қилса бўлади".

Тўлиқ шарҳни радиоподкастда тинглашингиз мумкин.

Власова о росте нелегальной миграции из-за коронавируса
798
Контрольно-пропускной пункт на границе Казахстана

Яна 280 нафарга яқин Ўзбекистон фуқаролари рус-қозоқ чегарасида тўпланди

369
(Янгиланган 19:34 25.05.2020)
ТИВ Россия ҳудудида бўлиб турган Ўзбекистон фуқароларидан Россия-Қозоғистон давлатлараро чегарасини кесиб ўтиш нуқталарига боришга уринмасликларини сўрамоқда.

ТОШКЕНТ, 25 май — Sputnik. Аввал огоҳлантирилганликларига қарамасдан Қозоғистон ҳудуди орқали ватанга қайтиш истагида бўлган Ўзбекистон фуқаролари Россия-Қозоғистон чегараси яқинида Самара вилоятида тўпланишда давом этмоқда.

ТИВ матбуот хизмати 18 ва 19 май кунлари Россия-Қозоғистон чегараси орқали ватандошларнинг Ўзбекистонга олиб кетилиши истисно тариқасида ва дипломатик ваколатхоналарнинг аввалдан шакллантирган рўйхати асносида Россия ва Қозоғистон томонлари билан келишилган ҳолда амалга оширилганини эслатиб ўтган. Таъкидланишича, қўшимча рўйхатлар тузилиши кўзда тутилмаган.

Хабарда ёзилишича, огоҳлантиришларга қарамай, яна 280 нафарга яқин фуқаролар Россия-Қозоғистон чегараси олдида тўпланган.

Ўзбекистоннинг Қозон шаҳридаги бош консуллиги маълумотига кўра, Самара вилояти Ҳукумати ушбу фуқароларни саноат объектларида иш, ётоқ жой ва озиқ-овқат билан таъминлашга тайёрлигини билдирган.

Аммо тўпланганлардан фақат 25 таси ушбу таклифни қабул қилган бўлса, қолганлари ҳамон Большая Черниговка тумани ҳудудида қолмоқда.

Ишга жойлашишни истамаган ва чегара яқинида қолаётганлардан ўзларининг вақтинча/доимий яшаш жойларига қайтишлари ҳамда чартер рейсларини кутишлари сўралган.

“Россия ҳудудида бўлиб турган Ўзбекистон фуқароларидан Россия-Қозоғистон давлатлараро чегарасини кесиб ўтиш нуқталарига боришга уринмасликларини, яшаш жойларида қолишларини ва карантин чораларига қатъий амал қилишларини сўраймиз”, - дейилган хабарда.

Эслатиб ўтамиз, аввалроқ Шавкат Мирзиёев топшириғига биноан Россия-Қозоғистон давлатлараро чегарасида тўпланган жами 1100 нафар Ўзбекистон фуқаролари истисно тариқасида ватанга олиб келинган эди. ТИВ қўшимча рўйхат тузиш кўзда тутилмагани ва фуқаролардан чегарасини кесиб ўтиш пунктларига боришга уринмасликлари, ҳозирда бўлиб турган жойларида қолишларини ва барча карантин чораларига қатъий риоя қилишларини сўраган эди.

369
Заседание Совета безопасности ООН. Архивное фото

Хитой Гонконгдаги вазиятни БМТ Хавфсизлик Кенгашида муҳокама қилишдан бош тортди

10
(Янгиланган 11:43 28.05.2020)
Россия делегацияси ҳам Хитойнинг "Гонконгдаги вазият Хитойнинг ички иши ва бу масала БМТ Хавфсизлик Кенгаши ваколатига кирмаслиги" ҳақидаги позициясини қўллаб-қувватлади.

ТОШКЕНТ, 28 май - Sputnik. Хитой Гонгконг атрофидаги вазиятни БМТ Хавфсизлик Кенгашида муҳокама қилишни рад этди, бу АҚШнинг ушбу ташкилотдаги доимий ваколатхонаси берган изоҳидан маълум бўлди.

Ўз навбатида, ХҲРнинг БМТдаги доимий вакили Чжан Цзюн твиттерда "Хитой АҚШнинг Хавфсизлик Кенгаши йиғилишини ўтказиш ҳақидаги асоссиз сўровини қатъиян рад этади" деб ёзди. Унинг сўзларига кўра, Гонконгнинг миллий хавфсизлиги тўғрисидаги қонуни фақат Хитойга тааллуқли ички иши.

"Бу Хавфсизлик Кенгашининг фаолияти доирасига алоқаси йўқ", - дея таъкидлади дипломат.

Хитой доимий вакилининг сўзларига кўра, "далиллар АҚШ дунёдаги муаммолар манбаи эканлигини кўп бора исботлайди". "Хитой АҚШни зўравонлик сиёсати ва таҳқирлаш амалиётини дарҳол тўхтатишга чақирмоқда", - дея қўшимча қилди у.

РИА Новости агентлигига БМТдаги манбанинг сўзларига кўра, Россия делегацияси Пекиннинг Гонконгдаги вазият Хитойнинг ички иши ва бу масала БМТ Хавфсизлик Кенгаши ваколатига кирмаслиги бўйича позициясини қўллаб-қувватлади.

Гонконгнинг ҳукуматга қарши кучлари ва бир қатор Ғарб расмийларининг норозилиги Бутун Хитой Халқ Конгресси (Хитойнинг асосий қонун чиқарувчи органи) томонидан "Гонконг махсус маъмурий ҳудудида миллий хавфсизликни таъминлаш учун ҳуқуқий тизим ва ижро механизмларини яратиш ва такомиллаштириш тўғрисида қарор" кўриб чиқилганлиги сабабли юзага келди. Мухторият учун махсус ишлаб чиқилган қонун лойиҳасида марказий ҳукуматни ағдаришга қаратилган террорчилик, ташқи аралашув ва сепаратистик фаолиятга қарши курашувчи, шунингдек ҳар қандай қўзғаш шакллари тақиқланиши керак.

Аввалроқ, АҚШ президентининг миллий хавфсизлик бўйича маслаҳатчиси Роберт О`Брайен, агар Пекин Гонконгни миллий хавфсизлик тўғрисидаги қонун лойиҳаси орқали "ишғол қилса", Хитойга қарши санкциялар киритиш билан таҳдид қилган эди.

Чоршанба куни АҚШ давлат котиби Майк Помпео Конгрессга Гонконгнинг ХҲРдан мухторияти йўқлиги тўғрисида хабар берди, 1997 йилда бу ҳудуд Буюк Британиядан Хитой ҳукуматига берилганида бундай мухторият кўзда тутилган эди.

Аввалроқ АҚШ ҳукумати Гонконгга нисбатан хатти-ҳаракатлари учун Хитой ҳукуматига қарши санкцияларни қўллаш масаласини кўриб чиқаётганлигини маълум қилган эди. Кейинроқ, Хитой АҚШ расмийларининг Гонконг миллий хавфсизлиги тўғрисидаги қонун лойиҳаси бўйича баёнотлари туфайли АҚШга жавоб тақдим этди ва агар АҚШ ХҲР манфаатларига зид ҳаракат қилса, қарши чоралар ҳақида огоҳлантирди.

10