Туркиянинг Ўзбекистондаги янги элчиси

Туркия Ўзбекистонга янги Элчисини тайинлади

183
Ўзбекистон Ташқи ишлар вазири Абдулазиз Камилов Туркиянинг янги тайинланган элчисини қабул қилди. Учрашувда бўлажак икки томонлама алоқалар, жумладан вазирликлараро сиёсий маслаҳатлашувларни ўтказиш вақтлари ва мазмуни юзасидан фикр алмашилди

ТОШКЕНТ, 28 дек — Sputnik. 2016-йилнинг 28-декабр куни Ўзбекистон Республикаси Ташқи ишлар вазири Абдулазиз Камилов Туркия Республикасининг янги тайинланган Фавқулодда ва Мухтор Элчиси Аҳмет Башар Шенни қабул қилди, деб хабар берган Ўзбекистон Ташқи ишлар вазирлиги матбуот хизмати.

Вазир Элчининг ишонч ёрлиқлари нусхасини қабул қилди.

"Мулоқот давомида ҳозирги пайтда Ўзбекистон ва Туркия ўртасида сиёсий, савдо-иқтисодий, инвестициявий, маданий-гуманитар ва бошқа соҳаларда анъанавий дўстлик ва шерикчиликка асосланган ҳамкорликни ривожлантиришга имкон берадиган конструктив ва очиқ муносабат ўрнатилганлиги қайд этилди", — дейилади хабарда.

2016-йилнинг 17-18-ноябр кунлари Самарқанд шаҳрида бўлиб ўтган олий даражадаги Ўзбекистон-Туркия учрашувининг муваффақиятли якунлари бунинг яна бир бор исботидир. Шу нуқтайи назардан эришилган келишувларни амалга оширишга доир аниқ масалалар муҳокама қилинди.

Учрашувда бўлажак икки томонлама алоқалар, жумладан вазирликлараро сиёсий маслаҳатлашувларни ўтказиш вақтлари ва мазмуни юзасидан фикр алмашилди.

183
Теглар:
Камилов, ТИВ, Ўзбекистон, элчи, Туркия
Заседанисе сената Олий Мажлис

Борий Алихонов ва Наримон Умаров сенатор этиб тайинланди

56
Ўзбекистон президенти фармони билан “Адолат” ва Экология партиялари раҳбарлари сенатор этиб тайинланди.

ТОШКЕНТ, 21 окт — Sputnik. Ўзбекистон президентининг 20 октябрдаги фармони билан Борий Алихонов ҳамда Наримон Умаров Олий Мажлиси Сенати аъзолари этиб тайинланди. Бу ҳақда Марказий сайлов комиссияси матбуот хизмати хабар қилди.

Маълум қилинишича, 20 октябрь куни Марказий сайлов комиссиясининг навбатдаги мажлисида Олий Мажлисининг Қонунчилик палатаси депутатлари Борий Алихонов ва Наримон Умаровнинг берган ёзма аризасига асосан уларнинг депутатлик ваколати муддатидан илгари тугатилган.

Шунингдек, Ўзбекистон президентининг 2020 йил 20 октябрдаги фармонига асосан ҳамда Сайлов кодексининг 14, 16 ва 75-моддаларига мувофиқ Марказий сайлов комиссияси Борий Алихонов ва Наримон Умаровни Олий Мажлиси Сенати аъзолари этиб рўйхатга олган.

Сенат матбуот хизмати хабарига кўра, Наримон Умаров Сенатнинг Суд-ҳуқуқ масалалари ва коррупцияга қарши курашиш қўмитаси раиси этиб сайланган.

Наримон Умаров
Sputnik / Дильшода Рахматова
Наримон Умаров

Борий Алихонов эса Сенатнинг янги ташкил этилган Оролбўйи минтақасини ривожлантириш масалалари қўмитаси раиси этиб сайланган.

Борий Алиханов, председатель Экологической партии РУз
Sputnik / Дильшода Рахматова
Борий Алиханов, председатель Экологической партии РУз
56
Мурат Камалов избран заместителем главы Сената Олий Мажлиса Узбекистана.

Сенат раисига ўринбосар сайланди

88
Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси раиси Мурат Камалов Ўзбекистон Олий Мажлиси Сенати раиси ўринбосари этиб сайланди.

ТОШКЕНТ, 21 окт — Sputnik. Мурат Камалов Ўзбекистон Олий Мажлиси Сенати раиси ўринбосари этиб сайланди. Бу ҳақда Сенатнинг саккизинчи ялпи мажлисида маълум бўлди.

Президент Мурат Камаловни Сенат раиси ўринбосари лавозимига сайлаш тўғрисида тақдимномани киритган.

Қонун талабларига мувофиқ яширин овоз бериш орқали 72 та овоз  билан  сенатор Мурат Камалов Ўзбекистон Олий Мажлиси Сенати раиси ўринбосари этиб сайланди.

Мурат Камалов 1955 йилда Нукус шаҳрида туғилган. Олий маълумотга эга ҳуқуқшунос сифатида кўп йиллар масъулиятли лавозимларда фаолият юритган.

Жорий йил сентябрь ойида Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгесининг депутати этиб, 2 октябрь куни Жўқорғи Кенгес раиси этиб сайланган.

88
Моряк на американской подводной лодке USS Hartford во время учений в Арктике

"Йўқ қилиш қийин бўлади": америкаликлар Шимолда бункерга қайтишмоқда

32
(Янгиланган 23:09 21.10.2020)
Олавсверн ҳарбий-денгиз базасини 1960-йилларда барпо этишган. НАТОнинг энг ҳимояланган объектларидан бири ҳақида - РИА Новости материалида ўқинг.

ТОШКЕНТ, 21 окт — Sputnik, Николай Протопопов. Юзлаб метрларга чўзиладиган қоятошли тупроқ, тўғридан-тўғри ядровий ҳужумга дош бера олиш хусусияти ва ракета қуролларига эга атом сувости кемалари - АҚШ ҳарбий-денгиз кучлари Норвегияда Совуқ Уруш давридан қолган Олавсверн ерости ҳарбий-денгиз базасини қайта жонлантиришни режалаштирмоқда. Бу ердан бир нечта Seawolf разведкачи-субмариналари патрулга чиқиб, Шимолий флот кемалари ортидан кузатувни йўлга қўяди. НАТОнинг энг ҳимояланган объектларидан бири ҳақида - РИА Новости материалида ўқинг.

Қоядаги шаҳар

Олавсверн базасидаги фаол ҳарбий фаолият 2000-йилларда тўхтаган, объект 2009-йилга келиб батамом музлатилган. Аммо америкаликлар яқинда бу ерга яна атом сувости кемаларини олиб келиб жойлаштиришга қарор қилишди: Ғарб баёнотларига кўра, буларнинг барчаси Россиянинг Арктикадаги фаоллашуви туфайлидир.

Олавсвернга Seawolf синфидаги субмариналарнинг барчаси олиб келинади. Август ойида улардан бири Вашингтон штатидаги Бангор ҳарбий-денгиз базасидан Норвегиядаги Тромс базасига синов ўтишни машқ қилди. Америкаликлар ушбу портдан АСК (атом сувости кемалари) оралиқ тураргоҳлари сифатида фойдаланишади: озиқ-овқат захираларини тўлдириб, таъмирлаш ишларини амалга оширадилар.

Seawolf синфидаги АСК— АҚШнинг энг махфийлаштирилган субмариналаридан биридир. Улар 1980-йилларда рақиб томонидан тўлиқ назоратда бўлган ҳудудларда ҳаракатлантириш учун махсус ишлаб чиқаришган. "Денгиз бўрилари" фавқулодда паст шовқинли ва сезилмас. Бортида - кема ва қайиқларга қарши қуролга эга. Хусусан, битта кема элликта "Томагавк" қанотли ракеталар ёки "Гарпун"ларни ёки худди шунча кемаларга қарши торпедаларни олиб юриши мумкин.

ХХ аср охирида америкаликлар бу сингари сувости кемалардан 30тача яратишни режалаштирган, аммо — СССР барҳам топиб, Варшава шартномаси ташкилоти йўқ бўлгач, бу ниятдан воз кечишганди.

Натижада АҚШ ҲДК атиги учта субмаринага эга бўлади.

Тромсдаги "Олавсверн" сувости кемалари базаси

Олавсверн ҳарбий-денгиз базасини 1960-йилларда қурилган. База Россия чегарасидан 350 километр нарида жойлашган. Яъни Шимолий флот сувости кемалари патрул маршрутлари яқинида. Совуқ уруш йилларида америкаликлар ва уларнинг иттифоқдошлари базада Шимолий Муз океани акваторияси учун масъул бўлган сувости кучларини сақлаб келганлар. НАТО субмариналари экипажлари Шимолий флотга исталган вақтда Норвегия денгизига ва ҳатто - Шимолий Атлантикага чиқишни ёпиб қўйишга тайёр туришарди.

Улкан ерости мажмуаси қоялар ичида ўйилган ва 300 метр қалинликка эга тош аралаш тупроқ билан ҳимояланган. 25 минг квадрат метрдан ортиқ майдонда — омборхоналар, қурол захиралари сақланадиган жойлар, таъмирлаш ишлари учун ҳудудлар жой эгаллаган. Лойиҳалаштириш ишлари ва ер ости йўлларини ўтказиш, шунингдек, объектни замонавий жиҳозлар билан таъминлаш учун 500 миллион доллардан ортиқ маблағ сарфланган. Таққослаш учун, 1961-йилда сафга туширилган дунёдаги биринчи атом авиаташувчиси - USS Enterprise учун тахминан 450 миллион доллар сарфланган эди.

Арктика этакларига яқинроқ

Шимолий флотнинг собиқ қўмондони адмирал Вячеслав Поповнинг сўзларига кўра, янгиланган Олавсверн базаси Россия учун НАТО томонидан бўлаётган яна бир жиддий таҳдидга айланади.

"Seawolf музлар остида сузишга мўлжалланган, — дейди адмирал РИА Новостига берган интервьюсида. — Америкаликлар улар жойлашув ҳудудларини ҳаракат зоналарига яқинлаштиришга, яъни чегараларимизга ва атом музёрарларимиз туфайли ҳозирда етакчилик қилаётган ҳудудимиз - Арктикага янада яқин келишга интилишмоқда. Албатта, Шимолий флот Олавсвернни назорат қилишига тўғри келади — бунинг учун барча зарур куч ва воситаларга эгамиз".

Умуман олганда, экспертлар ишора қилаётганидек, америкаликларни мураккабликлар кутаётган бўлиши мумкин, чунки база юридик жиҳатдан ҳозирда алоҳида шахсга тегишли.

Икки минггинчи йиллар охирида ғарб таҳлилчилари Россия флоти НАТО учун энди хавф туғдирмайди, шу боис, Олавсверн жуда қимматга тушмоқда, деган фикрга келган эдилар. Шундан сўнг Норвегия ҳукумати базани савдога қўйди.

2011-йилда Олавсверн бир норвегиялик тадбиркор томонидан 4,5 миллион долларга сотиб олинди. У мажмуани ижарага берган, шу жумладан, Россия компанияларига ҳам. Бу ерга вақти-вақти билан "Академик Немчинов" ва "Академик Шатский" илмий-тадқиқот кемалари келиб-кетиб туришган. Ушбу битимдан сўнг кўплаб норвегиялик ҳарбий қўмондонлар мамлакат раҳбариятини қаттиқ танқид қилган эдилар. Хусусан, вице-адмирал Эйнар Скорген объект сотилишини "ғирт жиннилик", дея баҳолаган.

"Биз ўзимизни энг муҳим плацдармдан маҳрум қилдик ва субмаринларни қўшимча юзлаб миль юришга мажбур этдик. Бизнинг Россия билан Баренцев денгизида чегарамиз бир. Ҳарбий-денгиз флотимиз Арктикадаги денгиз базасида жойлашиши кераклиги ўз-ўзидан аён", - деб айтган Скорген.

Оқ айиқлар
© Sputnik / Валерий Мельников

Иккиталик стандартлар

Орадан ўн йил ўтиб НАТОдагилар ўз хатоликларини англаб етишди. Норвегиянинг NRK телеканали маълумотларига кўра, Пентагоннинг олий мартабали амалдорлари охирги ҳафталарда Олавсвернга серқатнов бўлиб қолишган. Норвегия Мудофаа вазирлиги эса мамлакат қуролли кучлари, АҚШ ва НАТО бўйича иттифоқдошларга базани яна мақсадга мувофиқ ишлатишларига имкон берувчи битимни маъқуллаган.

"Норвегия раҳбарияти, гарчи яқиндагина биз билан Баренцев денгизида майдонни чегаралаб олиш тўғрисида битимни имзолаган бўлса-да, ўзини Россияга нисбатан нодўстона тутмоқда", — дейди флотни қўллаб-қувватлаш бўйича умумроссия ҳаракати раиси  I ранг капитани Михаил Ненашев.

— Биз бунга яхши қўшничилик ва минтақада ҳамкорликни ривожлантириш сиёсатидан келиб чиқиб қадам қўйган эдик, бу билан Норвегия ҳам ўзини шунга муносиб тутади, дея умид қилгандик. Аммо вашингтон "обкоми"даги катта биродарлар туфайли Норвегия, аксинча, Россияга нисбатан Шимолий Атлантика ва Шимолий Муз океанида тажовузкорлик даражасини оширмоқда.

Эксперт фикрига кўра, буларнинг барчасига қарамай, ҳарбий нуқтаи назардан Олавсверн шимолий кенгликларда АҚШ ва НАТО позицияларини сезиларли кучайтирмайди, нега деганда, база координаталари ва имкониятлари ҳозирги кунда ҳеч ким учун сир эмас. Таҳдидлар вақтида уни сувости қайиқлари, самолётлар ёки бошқарувчисиз сувости аппаратлари ёрдамида миналар билан тезда блоклаш мумкин.

Ерости лабиринтлари

Олавсверн ерости базаси ноёб қурилма эмас. Совуқ уруш йилларида шунга ўхшаш ўнлаб объектлар қурилган. Энг йирик бункер шведлар томонидан ўтган асрнинг ўрталарида барпо қилинган. Мускё ҳарбий-денгиз базаси мармар қоятошдан йўнилган, у Стокгольм архипелаги жанубидаги алоҳида оролча мисоли. Учта док кемалар ва сувости қайиқларини қабул қилиш, казармалар, таъмирлаш заводи, омборхоналар ва госпитал учун жиҳозланган.

База минг нафаргача ҳарбий хизматчиларни оммавий ракета зарбаси ёки ҳатто ядровий бомбардировкадан пана қилиши мумкин. Оролдан объектгача денгиз тубидан уч километрли ер ости йўли олиб боради. Икки минггинчи йилларда база консерваланган, аммо 2019-йилда Швеция ҳарбий-денгиз кучлари у ерга штаб-квартирасини кўчириб олиб боришгани ҳақида хабарлар тарқалди. У ерда юзга яқин ҳарбий хизматчилар ва "Висбю" типидаги бешта корветларни жойлаштиришмоқчи.

Россияга келадиган бўлсак, энг йирик махфийликдан чиқарилган ерости базаси Қримда жойлашган. Балаклав бухтаси яқинидаги Таврос тоғида бирданига иккита объект яширилган: сувости қайиқларини пана қилиш ва таъмирлаш учун қуруқ док ҳамда торпеда ва ракеталар атом боеголовкалари сақланадиган омборхона.

Ядро уруши юз берган тақдирда, ер остида уч минг киши уч ой давомида қулайликлар билан ҳаёт кечира олиши учун - ёқилғи, маҳсулотлар ва сувлар захираси мунтазам янгиланиб туради.

СССР барҳам топганидан кейин база Украина ихтиёрига ўтган. Уни бошқа кўплаб объектлар сингари ташлаб қўйишган, талон-тарож қилишган, рангли металл овчилари эса ускуналарни ташиб кетган. Икки минггинчи йилларда Балаклавада музей ташкил этилди: сайёҳларга таъмирлаш заводининг ер остидаги қисми, арсенал, қирғоқ ва бир нечта бинолар кўрсатилган.

Экспертлар бераётган баҳоларга кўра, зарурат туғилса, базани қайта жиҳозлаб, яна сафга қайтариш мумкин, аммо у замонавий сувости кемаларини - уларнинг ўлчамлари туфайли қабул қила олмайди.

32