Қозоғистон Ўзбекистонга спутник яратишни таклиф қилмоқда

605
Ушбу лойиҳа Марказий Осиёнинг бешта мамлакатидан ҳар бирига қишлоқ хўжалиги ва иқтисодиётнинг бошқа секторларини ривожлантириш учун ўз мониторингини олиб боришга ёрдам беради.

ТОШКЕНТ, 16 мар - Sputnik. Қозоғистон Марказий Осиё мамлакатларига ерни масофавий зондлаш учун бешта спутниклардан иборат гуруҳни ташкил этишни таклиф қилмоқда. Бу ҳақда РИА Новости Қозоғистон Бош вазир ўринбосари Женис Қосимбекка таянган ҳолда хабар қилмоқда.

"Биз конкрет регионал лойиҳани таклиф қилмоқдамиз, яъни, ерни масофавий зондлаш учун бешта спутникдан иборат гуруҳни ташкил этишни таклиф қилмоқдамиз, бу гуруҳда ҳар бир мамлакатга биттадан спутник тегишли бўлади", - деди Қосимбек форумда чиқиши давомида.

Унинг сўзларига кўра, ушбу лойиҳа Марказий Осиёнинг бешта давлатидан ҳар бирига қишлоқ хўжалигини ривожлантириш ва иқтисодиётнинг бошқа секторларини ривожлантириш учун ўз мониторингини олиб боришга имкон яратади.

"Келажакда бу таклифларни таҳлил қилиш ва ўрганиш учун барча мамлакатларга йўллашга тайёрмиз", - деган Қосимбек.

Эслатиб ўтамиз, Тошкентда жума куни Марказий Осиёнинг бешта давлати ҳукумат делегациялари иштирокида биринчи Марказий Осиё иқтисодий форуми бўлиб ўтган эди.

605
ЛЭП

Ўзбекистонда электр энергиясидан қарздорлиги энг катта бўлган вилоятлар рейтинги

831
(Янгиланган 16:26 24.11.2020)
Ўзбекистон бўйлаб 7,4 миллиондан ортиқ истеъмолчиларнинг барчаси электр энергиясини ҳисобга олиш ва назорат қилишнинг автоматлаштирилган тизимига уланиши режалаштирилган.

ТОШКЕНТ, 24 ноя - Sputnik. Самарқанд вилояти - электр энергиясидан қарздорлик бўйича республикада етакчи, деб маълум қилинди бугун "Электр энергиясини ҳисобга олиш ва назорат қилишнинг автоматлаштирилган тизими (АСКУЭ)ни жорий этиш масалаларига бағишланган матбуот-анжуманида.

Sputnik Ўзбекистон мухбири хабари асосида.

Таъкидланишича, Самарқанд вилоятининг электр энергиясидан қарздорлиги 646 миллиард сўмни ташкил қилмоқда. Шундан 553 миллард сўми бу аҳоли қарздорлиги.

Шунингдек, 2 ва учинчи ўриндарда Навоий вилояти (қарз суммаси 410 миллиард) ва Андижон вилояти (қарз 273 миллиард сўмни ташкил этмоқда, шундан 247 милларди аҳолининг қарздорлиги) келмоқда.

Шунингдек, матбуот-анжуманида Ўзбекистонда электр энергияси учун ҳатто 3 йилдан буён тўловни амалга оширмаган истеъмолчилар борлиги ҳам айтилди. 283 минг 489 нафар истеъмолчи 3 йилдан буён умуман электр энергияси учун тўловни амалга оширмаган. Шулардан Самарқанд вилоятида 46 158 нафарни, Тошкент вилоятида 45 685 нафарни, Фарғона вилоятида 28 770 нафарни, Андижон вилоятида 26 867 нафарни ташкил қилган.

Истеъмолчиларнинг қарздорлиги бўйича ўтказилган таҳлилларга кўра, бугунги кунда:

1 миллион сўмдан 3 миллион сўмгача бўлган қарздорлар сони Республикада - 157 839 нафарни ташкил қилади;

3 млн дан -5 млн.гача бўлган қарздолар - 14 890 нафарни;

10 миллион сўмдан юқори бўлган қарздорлар 5499 нафарни ташкил этмоқда.

Бугунги кунда Республикада аҳолининг электр энергиясидан қарздорлиги 2,4 триллиондан ошган.

Эслатиб ўтамиз, айни пайтда Ўзбекистонда "Ҳудудий электр тармоқлар" АЖ томонидан рақамлаштиришнинг асосий йўналишларидан бири - "Электр энергиясини ҳисобга олиш ва назорат қилишнинг автоматлаштирилган тизими (АСКУЭ)ни жорий этиш ишлари изчиллик билан олиб борилмоқда.

"Ҳудудий электр тармоқлари" АЖ ва "KT Corporation" компанияси ўртасида электр энергиясини ҳисобга олишни автоматлаштириш марказини ташқил этиш бўйича 2019 йилда битим имзоланган.

Марказ Корея, Хитой, Сингапур ва АҚШ каби давлатларнинг етакчи компаниялари томонидан ишлаб чиқарилган сервер ускуналар билан жиҳозланган.

Электр энергиясини ҳисобга олишни автоматлаштириш маркази ишга туширилишидан асосий мақсад - республика миқёсида электр энергияси истеъмолчиларининг соатлик, суткалик, ойлик ва йиллик балансларини шакллантириш, кўп тарифлик тизимида ҳисоб-китобларни амалга ошириш, яъни қарздорларни автоматик равишда таъминотдан ўчириш ва фойдаланилган электр энергияси учун тўлов амалга оширилганидан сўнг қайта улаш белгиланган.

Ўзбекистон бўйлаб 7,4 миллиондан ортиқ истеъмолчиларнинг барчаси электр энергиясини ҳисобга олиш ва назорат қилишнинг автоматлаштирилган тизимига уланиши режалаштирилган.

Айни кунгача Жамиятнинг ўз маблағлари ҳамда қатор халқаро ташкилотлар инвестициялари ҳисобидан 4,6 миллиондан ортиқ замонавий ҳисоблагич ўрнатиб бўлинган.

831

Тошкентда Янги йил арчасини безатиш ишлари бошлаб юборилди - фото

341
(Янгиланган 19:36 24.11.2020)
Арчанинг баландлиги 40 метрга яқин бўлади. Шу кунларда Хитойдан янги инсталляцияларни олиб келиниши кутилмоқда. Янги йил арчаси 20 декабрга қадар безатиб бўлинади, деб хабар қилди мутасаддилар

ТОШКЕНТ, 24 ноя - Sputnik. Респбуликанинг бош арчаси ўтган йилги сингари Юнусобод туманидаги "Сайлгоҳ" майдонида ўрнатилмоқда. Арчанинг баландлиги ҳам бу йил ўзгармайди - ўтган йилги сингари 36 метрни ташкил қилади, деб хабар қилди Sputnik Ўзбекистон мухбирига мутасаддилар.

© Sputnik / Дильшода Рахматова
В Ташкенте начали установку Новогодней ёлки

Уларнинг айтишича, арчани тўлиқ безатиш ишлари 20 декабрга қадар якунланади. Шунингдек, тез кунда Хитойдан янги инсталляцияларнинг олиб келиниши кутилмоқда.

© Sputnik / Дильшода Рахматова
В Ташкенте начали установку Новогодней ёлки

"Арчанинг бўйи ўтган йилги сингари 36 метр бўлади. Ўйинчоқлар ҳам ўтган йилги миқдорда бўлади. Пандемия туфайли бу йил безак ишларида катта ўзгаришлар қилинмади", - деб хабар қилди арчанинг безатиш ишларига масъул ходимлардан бири.

© Sputnik / Дильшода Рахматова
В Ташкенте начали установку Новогодней ёлки

Катта арчадан ташқари, ҳар доимгидек, бош арчанинг чор атрофига суратга тушишга ишқибозлар учун майдароқ арчалар ҳам ўрнатилмоқда.

© Sputnik / Дильшода Рахматова
В Ташкенте начали установку главной ёлки страны

 

341

Тоғли Қорабоғни миналардан тозалаш истиқболлари

100
(Янгиланган 22:07 24.11.2020)
Тоғли Қорабоғнинг яқинда жанговар ҳаракатлар кечган зонаси ва бошқа ҳудудлари юзлаб квадрат километр майдонлар босқичма-босқич портловчи моддалардан тозаланиши сингари ўта катта маблағ талаб қилувчи ишларини кўзда тутади

Тоғли Қорабоғнинг яқинда жанговар ҳаракатлар кечган зонаси ва бошқа ҳудудлари юзлаб квадрат километр майдонлар босқичма-босқич портловчи моддалардан тозаланишини кўзда тутади. Бу улкан ресурслар(миллионлаб доллар)ни ҳамда хавфли ерларни хўжалик айланмасига киритиш учун ўнлаб йиллар давомида олиб бориладиган машаққатли ишларни талаб этади.

Мина майдонлари, портламаган ўқ-дорилар ва қўлбола портловчи ускуналар можародан кейинги ҳар қандай ҳудуд учун асосий муаммо саналади. Доимий равишда ўта хавфли таҳдид мавжудлигининг энг сўнгги мисоли - бу 23-ноябр куни Мадагиз қишлоғи яқинида Озарбайжон, Россия Федерацияси ҳарбий хизматчилари ва тан олинмаган Тоғли Қорабоғ республикаси Фавқулодда вазиятлар вазирлиги ходимларининг портлатилиши бўлди. Можаро зонасида бундай хавфлар тинчликпарварларга, сапёрлар ва қутқарувчиларга ҳар куни чанг солади.

Кеча Ереван шаҳрининг аэродромларига Россия мудофаа вазирлигининг миналардан тозалаш халқаро марказининг 100 дан ортиқ ҳарбий хизматчилари, шунингдек, 13 та ҳарбий ва махсус техника юборилди. Муҳандислик бўлинмалари бугун Ереван - Горис - Степанакерт йўналиши бўйича юриш қилмоқда. Сапёрларнинг етакчи бўлинмалари 23 ноябрдан Тоғли Қорабоғдаги ҳудудлар, йўллар ва объектларни миналардан тозалашга киришган. Устувор вазифаси - дислокация (жойлашув, ҳаракатланиш) нуқталари, тинчликпарварларнинг постлар ўртасидаги ҳаракатланиши, ва айрим инфратузилма объектларида миналардан тозалаш ишларини тезкор равишда амалга ошириш.

Ҳудудларнинг фақат биттасида россиялик сапёрлар 30 га яқин танкга қарши миналарни зарарсизлантиришди. Қоидага кўра, топилган ўқ-дорилар махсус полигонда ёки жойнинг ўзида портлатиш методи билан йўқ қилинади. Россия Федерацияси Қуролли Кучлари Халқаро миналардан тозалаш маркази мутахассислари мураккаб ва қизғин ишларга Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг миналарга қарши фаолият стандартларига мувофиқ равишда тайёргарликдан ўтганлар. Улар энг сўнгги ишлаб чиқарилган ускуналар - мина изловчи ИМП-С2, "Уран-6" робототехника мажмуалари билан қуролланганлар. Замонавий қидирув ва ҳимоя воситалари Тоғли Қорабоғда рус ҳарбий хизматчилари саломатлиги ва ҳаёти учун хатарларни камайтиради, лекин истисно этмайди.

Миссиянинг мурракаб жиҳати

Замонавий локал ва минтақавий можаролар жанговар ҳаракатларнинг перманент характери ва миналаштирилган майдонлар, портловчи тузоқлар, йўл бўйида жойлаштириладиган бомбалар ва бошқа "сюрпризлар"дан - бевосита оператив зона ва унга туташ ҳудудларда кенг қўлланилиши билан ажралиб туради. Тактик жиҳатдан текширилган, зич, эшелонлашган мудофаани яратиш учун кўп сонли қўшин (масалан, юз километрлик фронт чизиғида) ва ресурсларга эга бўлмаган ҳолда, можаро иштирокчилари бўлинмалар ва ҳарбий техникани алоҳида секторларга тўплашади ва "туйнукларни" миналар майдонлари билан беркитадилар.

Қорабоғда асосан Совет даврида ишлаб чиқарган миналардан фойдаланилган - булар танкларга қарши ТМ-62, пиёдаларга қарши ПМН-2 миналари.

Шу билан бирга, уларнинг жойлашув харита-схемалари шошилинч равишда апил-тапил ишлаб чиқилади ва кейинчалик кўпинча йўқолиб кетади.

Эҳтимолки, янги миналардан иборат далалар ва "кенгайтмалар"ни можаро томонлари ҳеч бир муаммосиз йўқ қилишар. Аммо узоқ йиллардан буён давом этиб келаётган қарама-қаршилик туфайли минтақадаги барча мина майдонлари жойлашуви аниқ жойини ҳеч ким билмайди. 

Жанговар вазиятда портламай қолган ёки жанговар ҳолатда ташлаб қўйилган артиллерия снарядлари бу алоҳида муаммо. Қорабоғ ерларида минглаб портловчи предметлар бор. Шу сабабли, Россиялик сапёрларнинг ўнлаб йиллар давомида олиб борган машаққатли меҳнати, БМТ ва бошқа гуманитар ташкилотларнинг ресурсларини фаол жалб этилиши - ҳудуд уруш ҳолатидан чиқишининг минимал шартларидан саналади.

Аввалроқ, Озарбайжон ҳудудларини миналардан тозалаш бўйича миллий агентлиги (ANAMA) раҳбари Газанфар Аҳмедов, Қорабоғдаги Боку назорати остига ўтган ҳудудларнинг миналардан тўлиқ тозаланиши ўн йилдан ортиқ вақтни талаб қилиши ҳақида айтганди. Сурияда Арманистоннинг 83 кишидан иборат гуманитар миссияси 20 гектарга яқин майдонни 2019 йилнинг олти ойида миналар, снарядлар, авиа-бомбалар ва қўлбола портловчи қурилмалардан тозалаган эди. Абхазия ва Жанубий Осетия ҳудудларини миналардан тозалаш бўйича урушдан кейинги кўп йиллик тажриба (бу эрда ҳали ҳам саперлар қилиши лозим бўлган ишлар жуда кўп) ҳам Қорабоғда амалга оширилиши лозим бўлган вазифаларнинг глобал миқёсини тасдиқламоқда.

Бирлашган ҳаракатлар

БМТнинг Миналардан тозалаш масалалари бўйича хизмати (UNMAS) фақатгина ўтган йилнинг ўзида 19 мамлакатда (жумладан, Ироқ, Афғонистон ва Сурияда ҳам) тахминан 495 млн доллар сарфлаган. Эҳтимол, ушбу маблағларнинг бир қисми Тоғли Қорабоғ ҳудудини миналардан тозалашга йўналтирилар.

UNMAS маълумотларига кўра, миссия бу ерда декабр бошида жойлаша бошлайди. Мутахассислар, аввало тоғ-ўрмон ҳудудидаги мураккаб бир шароитда амалга ошириладиган ишлар ҳажмини баҳолайдилар. Эҳтимол, сапёрларнинг халқаро миқёсдаги ҳамжиҳатликдаги саъйи-ҳаракатлари қочқинларнинг ушбу регионга можародан кейинги қайтишини тезлаштиришга имкон беради.

Шунингдек, БМТ Бош котиби Антонио Гутеришнинг позицияси - яъни ўт очишни тўхтатиш келишуви гуманитар ташкилотларга можаро оқибатида жабр кўрган тинч аҳолига ёрдам бериш имкониятига йўл очишини ва Тоғли Қорабоғда Россия билан ҳамкорлик қилишга ва ўзаро ҳамкорликка тайёрлиги бўйича айтилган фикрлари ҳам анча умидбахш кўринмоқда.

100