Казахстанская степь: верблюды, козы и бескрайние просторы

Москвадан Бухорога саёҳат: Қозоғистон чўлидаги машаққатли йўл

768
(Янгиланган 15:52 22.08.2017)
Қозоғистон ўзининг бир хил кўринишдаги табиати, маҳаллий жониворларининг уюшқоқлиги ва асабни эговлайдиган автоинспекция ходимлари билан ёдда қолди

Антон Курилкин

Sputnik мухбирининг Москвадан Бухорога қилган саёҳатидан иккинчи репортаж

Сўроқ-савол ва эчкилар

Чегарада ўтиш асабий ва оғир жараён, шу боис нейтрал ҳудудда ухлаб олган бўлсак-да. Нонушта қилиш ва тин олиш мақсадида йўл бўйидаги чойхонада тўхташга қарор қилдик.

Қудратнинг эски таниши бўлган чойхона эгаси кимлигим, бу ерларда нима қилиб юрганим ҳақида мени саволларга кўмиб ташлади. Бухорони томоша қилишга кетаётганлигимни эшитгач, у бошини чайқаб тилини тақиллатди ва деди: "Э, менимча сен хотинингни олдига кетяпсан".

Грузовые автомобили на казахско-российской границе
Sputnik / Антон Курилкин
Қозоғистон-Россия чегарасидаги юк автомобиллари

Йўл эзиб юборгани боис савол-жавобга тоқатим йўқ эди, шунинг учун фотоаппаратимни машинада унутиб қолдирганимни баҳона қилиб ташқари чиқдим. Ташқарида эса ажойиб манзаранинг гувоҳи бўлдим: бир сурув эчки ва қўйлар йўл бўйлаб сув ичгани кетаётганди. Ўзлари. Йўл ҳаракати қоидаларига амал қилган ҳолда ва бурилишларда машиналарни ўтказиб.

Жониворларнинг уюшқоқлиги ҳайратланарли эди: такалар тўдадан ўйнаб чиқиб кетган ёки ортда қолган улоқларни жойига қайтарар, сурувни олдинга бошлаб кетарди, орқада эса шошилмасдан қўйлар келарди. Сувга яқинлашганидан жониворлар тартиби бузилди ва ҳаммаси чанқоқ қондириш учун сувга ташланишди.

Стадо коз и овец направляются на водопой
Sputnik
Қўй-эчкилар сув ичгани келишди

Сув ичиш маросими беш дақиқа давом этди ва ўзларига келган жониворлар яна уюшқоқлик билан ортига қайтишди. Кейинроқ маълум бўлишича, жамоавийлик ва уюшқоқлик нафақат эчки ва қўйларга, балки Қозоғистондаги барча жониворларга хос экан – чунки А-28 трассасидан бошқа ҳеч қаерда машиналарни йўлдан ўтказиб юбориб кейин кесиб ўтадиган туя ва отларни кўрмаганман. Улар гўёки йўл белгиларини биладигандек таассурот уйғонди.

Верблюды переходят дорогу в степи Казахстана
Sputnik
Туялар йўлни кесиб ўтишмоқда

Ўзимизга келиб олгач, йўлга отланамиз. Ташқарида йўлнинг икки томонини эгаллаб олган чўл, узоқ-узоқларда кичик қишлоқлар кўзга ташланади. Саҳро сукунатини кутилмаганда йўл патрули сиренасининг кескин товуши бузди.

Катта йўл гаичилари

Интернет қидирув тизимида "Қозоғистон ГАИси…" деган ёзувни киритсангиз, тизим яна бир сўзни қўшишни таклиф қилади: "бошбошдоқлик". Қозоқ автоинспекторларининг сурлиги ва қандай ишлашларига биз ҳам гувоҳ бўлдик.

Уральскдан Атираугача бўлган йўл давомида бизни тўққиз марта тўхтатишди. Таққослаш учун, Россияда тўрт марта тўхтатилдик. Ўзбекистонда эса фақатгина чегарадан Бухорогача йўлимизда учраган атиги учта кўчма постда ҳужжат текширишди.

Қозоғистонлик ҳамкасбларидан фарқли ўлароқ, ўзбек ва рус гаичилари ҳар доим қоида бўйича ўзларини таништиришади ва машина рақами қаерники бўлишидан, рулда ким ўтиришидан қатъи назар ҳурмат билан муомала қилишади. Лекин Қозоғистонда ҳаммаси бошқача.

Бизни тўққиз марта тўхтатишган бўлса, автоинспекция ходимлари атиги икки марта ўзлари машинамиз олдига келишди, битта кўчма постдагина полковник ҳамма билан сўрашиб қаерга кетаётганимизни сўраб қўйди.

© Sputnik .
Казахстанская степь: верблюды, козы и бескрайние просторы
Энг сурбет инспекторлар Атираудан уч юз километр масофадаги йўлда учради – машинамиз ортидан тушиб олган полициячилар сигнал бериб машинани тўхтатишни буюришди ва хизмат автомобилида ҳайдовчимиз уларнинг олдига боришини кутиб ўтиришди.

Улар асосан айнан Ўзбекистон давлат рақамили машиналарни кўп тўхтатишаркан. Кейинроқ Баҳодирнинг айтишича, ундан ҳар сафар пул сўрашади, лекин у Қозоғистоннинг барча қонунларини сув қилиб ичиб юборган ва полициячиларнинг хираликларидан қутулиш йўлларини билади.

Тузли ер

Қозоғистон чўли рус ўрмон ва текисликларидан фарқли ўлароқ, кескин ўзгармайди – у худди мактаб физика хонасидаги ранглар спектри ҳақидаги плакатга ўхшаб аста- ўзгаради – манзаралар орасидаги чегарани пайқаш мушкул.

Қозоғистоннинг шимоли-шарқи йўловчиларни у ер бу ерда етимчалардек мунғайиб турган уйчалардан иборат чексиз яшил денгиз билан қарши олади. Уральскдан Атираугача бўлган йўлнинг ярмида яшиллик сийраклашади ва унинг ўрнини туз билан қопланган қуриган ирмоқ ва кўлчалардан ташкил топган ер эгаллайди.

Казахская степь
Sputnik
Қозоғистон чўли

Шамол ҳам қаҳрли эса бошлайди – агар олдин енгил шабада танга роҳат бағишлаган бўлса, эндиликда шамол фақатгина иссиқ ҳаво ва чанг пуркайди – ҳаттоки зич ёпилган ойналар ҳам ёрдам бермайди.

Тун ҳам беором ўтади – ёқимли салқин ҳаво бир зумда совуқ билан алмашади, қуёш ботганидан бир соат ўтибоқ куртка ва жемперларни олишга мажбур бўлдик. Ҳаво очиқ, осмонда юлдузлар шунчалар кўпки, худди осмонда миллионлаб чироқларга эга улкан шаҳар бордек туюлади.

Учинчи кун саҳарга яқин Қозоғистон-Ўзбекистон чегарасига етиб келдик ва узунлиги бир километрдан ортиққа чўзилган автомобиллар навбатига келиб қўшилдик. Агарда менга ўшанда фақатгина икки суткадан кейин силламиз қуриган ҳолда Ўзбекистонда уйғур лағмон еб, қорақалпоқларнинг "Каратау" ароғини ичиб ўтиришимизни айтишганида ишонмаган бўлардим.

768
Мавзу:
Махсус репортаж: Москвадан Бухорога автоуловда саёҳат (6)
Флаг Узбекистана

Ўзбекистон ташаббуси билан "Тикланиш йўли" халқаро онлайн туризм конференцияси ўтказилади

153
Тадбирда Марказий Осиё мамлакатлари, шунингдек Озарбайжон, Арманистон, Грузия, Россия, Белорусия ва Молдова давлатларининг туризм администрациялари раҳбарлари иштирок этиши кутилмоқда.

ТОШКЕНТ, 29 май - Sputnik. 2020 йил 1 июнь куни Ўзбекистон ташаббуси билан Бутунжахон туризм ташкилоти (БТТ) бошчилигида коронавирус пандемияси таъсири натижасида туризм соҳасига етказилган зарарларни бартараф этиш ва бирдам ҳаракатланиш режаларини муҳокама этиш мақсадида "Тикланиш йўли" халқаро онлайн туризм конференцияси ўтказилади.

Бу тўғрисида аввалроқ Ўзбекистон Бош вазирининг ўринбосари Азиз Абдухакимов ва БТТ Бош котиби Зураб Пололикашвили ўртасида бўлиб ўтган телефон мулоқоти давомида келишиб олинган эди.

Тадбирда Марказий Осиё мамлакатлари, шунингдек Озарбайжон, Арманистон, Грузия, Россия, Белорусия ва Молдова давлатларининг туризм администрациялари раҳбарлари иштирок этиши кутилмоқда.

Мазкур конференция иштирокчилари COVID-19 пандемиясининг туризм соҳасига бўлган салбий оқибатларини юмшатиш бўйича самарали чора-тадбир ишлаб чиқиш юзасидан ўзаро фикр ва тажриба алмашадилар.

Шу билан бирга, мазкур давлатлар ҳукуматлари томонидан сайёҳлик ва туризм саноатининг жадал қайта тикланиши ва ривожланишини рағбатлантиришга қаратилган саъй-ҳаракатларини бирлаштириш йўллари, пандемиядан кейинги даврда туристлар учун қулай ва ҳавфсиз шароитларни таъминлаш, шунингдек, туристлар оқимини ёшартириш ва кўпайтириш ишларини тизимли ташкил этиш  масалалари муҳокама қилинади.

153
Туристы в Самарканде

Ўзбекистонда 1 июндан ички туризм қайта тикланишни бошлайди 

243
Ўзбекистонда туризм соҳасини қўллаб-қувватлашга қаратилган кечиктириб бўлмайдиган чора-тадбирлар ҳақида президент фармони қабул қилинди.

ТОШКЕНТ, 29 май - Sputnik. Ўзбекистонда 1 июндан ички туризм фаолияти қайта тикланишни бошлайди. Бу ҳақида президентнинг 28 май куни имзоланган  “Коронавирус пандемиясининг салбий таъсирини камайтириш учун туризм соҳасини қўллаб-қувватлашга доир кечиктириб бўлмайдиган чора-тадбирлар тўғрисида”ги фармонида айтиб ўтилган. 

"Белгиланган санитария-гигиена меъёрлари ва талабларига қатъий риоя этган ҳолда 2020 йилнинг 1 июнидан “яшил” ва “сариқ” тоифадаги ҳудудларда ички туризмни қайта йўлга қўйиш билан биргаликда ёндош ташкилотларнинг (туроператорлар, турагентликлар, жойлаштириш воситалари, маданият ва маданий мерос объектлари ҳамда бошқалар) фаолиятини бошлаш", - дейилган фармонда.  

Шунингдек, президент фармонида туроператорлар, турагентлар ва меҳмонхоналар учун қуйидаги имтиёзлар белгиланди:

  • 2020 йил 1 июндан 31 декабрига қадар фойда солиғи ставкаси белгиланган ставкага нисбатан 50 фоизга камайтирилади;
  • 2020 ва 2021 йил якунлари бўйича зарарларни Ўзбекистон Республикаси Солиқ кодексида назарда тутилган миқдор билан чекламаган тарзда ўтказиш ҳуқуқи берилади;
  • 2021 йил 1 январгача бўлган даврда туристик (меҳмонхона) йиғимини ҳисоблаш ва тўлаш тўхтатилади.
  • Жойлаштириш воситаларига алкоголь маҳсулотлари билан чакана савдо қилиш ҳуқуқи учун маҳаллий йиғимни тўлашни 2021 йил 1 январгача бўлган муддатга солиқ органларини хабардор қилиш ва кейинчалик уларни 12 ой мобайнида тенг қисмларда тўлаш асосида фоизсиз кечиктириш (бўлиб-бўлиб тўлаш) ҳуқуқи тақдим этилади. 

Ундан ташқари, туризм соҳасидафаолият юритувчи ташкилотларга 12 ой муддатга бир марталик мақсадли фоизсиз ссудалар бериш назарда тутилган. Жумладан туроператорларга 2019 йилдаги ўртача ойлик иш ҳақи фондининг уч бараваридан ошмайдиган миқдорда ҳамда жойлаштириш воситаларига ҳар бир ётоқ ўрни учун базавий  ҳисоблашнинг беш баравари миқдорида ссудалар берилиши айтиб ўтилган.  

 

243

Ўзбекистонда коронавирус: 3 июнь асосий хабарлари

385
(Янгиланган 23:42 03.06.2020)
Бугуннинг ўзида 106 нафар бемор тузалиб, реабилитацияга кузатилди. Республика бўйлаб жами соғайганлар сони 3 014 нафарга етди.

ТОШКЕНТ, 3 июн — Sputnik. Sputnik Ўзбекистон республикада коронавирус билан боғлиқ бўлган асосий хабарларни тўплади.

Бир сутка давомида 46 кишида коронавирус аниқланди, охирги маълумотларга кўра, Ўзбекистонда коронавирус инфекцияси қайд этилганлар сони 3 815  нафарни ташкил қилмоқда.

Янги касалланиш ҳолатларининг 45 нафари - Карантин марказидаги фуқаролар орасида, 1 нафари - Андижон вилоятида халқаро юк ташувчи автомашина ҳайдовчисида аниқланган.

Даволаниш кўрсаткичи

Бугуннинг ўзида 106 нафар бемор тузалиб, реабилитацияга кузатилди. Жами соғайганлар сони 3014 нафар.

Айни пайтда 786 нафар беморга белгиланган стандартлар бўйича даво чоралари кўрилмоқда.

Навоийда махсус гуруҳ иши

Соғлиқни сақлаш вазирлиги Навоийда яна 42 нафар бемор соғайгани тўғрисида маълумот берди. Ушбу вилоятда сўнгги икки кунда жами 84 бемор соғайиб чиққан.

Тузалганларнинг барчаси ушбу вилоятдан (32 нафари Зарафшон шаҳридан, 4 нафари Хатирчи туманидан, 3 нафари Томди туманидан, 2 нафари Конимех туманидан, 1 нафари эса Навоий шаҳридан) бўлиб, 26 нафари эркак, 16 нафари аёл. Уларнинг ёши каттаси 71 ёшли онахон, ёши кичиги 2018 йил туғилган. 

Яна бир вирусдан холи ҳудуд

Наманган — коронавирусдан холи ҳудуд бўлишга яқин. Бугун Наманганда 4 нафар бемор соғайди. Наманган вилоятида касалликка чалинган жами 260 нафар бўлиб, эндиликда шундан 251 нафари тузалди.

Пандемия вақтида тезлиги ошган интернет

Ўзбекистонда интернет тезлиги 6 фоизга, мобил интернет тезлиги 18 фоизга кўтарилди.  Ookla компаниясининг Speedtest.net сервиси коронавирус интернет глобал суръатига таъсир қилганини эълон қилди: Ўзбекистонда интернет тезлиги 6 фоизга (Fixed Speed Change), мобил интернет тезлиги эса 18 фоизга (Mobile Speed Change) кўтарилди.

2020 йил апрель ҳолатига интернет тезлиги бўйича рейтингида Ўзбекистон 94-поғонани эгаллади. Яъни, бир йил давомида 37 поғонага кўтарилиб 131-ўриндан 94-поғонадан жой олди. Ўзбекистонда охирги йил натижаларига кўра интернет тезлиги қарийб 2,3 баробарга ўсди.

Дунё саломатлиги

COVID-19 дунёнинг деярли барча давлатига етиб борди. БССТнинг сўнгги маълумотларига кўра, дунёда янги коронавирус инфекциясини юқтириб олган кишиларнинг сони 6,4 миллиондан ошди, 381 минг киши вафот этди.

385